Życiorys św. Stanisława Kostki

Św. Stanisław Kostka urodził się w Rostkowie - wiosce położonej niedaleko od Przasnysza, w diecezji płockiej, w październiku 1550 roku. Ojcem Stanisława był Jan Kostka, od roku 1564 kasztelan zakroczymski, a matką jego była Małgorzata z Kryskich z Drobnina. Obie rodziny: Kostków i Kryskich były w XVI wieku dobrze znane. I tak jeden z braci matki, Albert, wsławił się poselstwami z ramienia króla Zygmunta Augusta: do Rzymu, do cesarza Ferdynanda i do króla Hiszpanii, Filipa II. Drugi jej brat był wojewodą mazowieckim. Jan Kostka, krewny ojca, był kasztelanem gdańskim, a nawet kandydatem na króla polskiego, popieranym przez sułtana tureckiego, Selima. Piotr Kostka był biskupem chełmińskim.

Stanisław nie był jedynakiem. Miał trzech braci i dwie siostry: Pawła, najstarszego z rodzeństwa (+1607), Wojciecha (+1576), Mikołaja, Annę i drugą siostrę nieznaną z imienia. Śmiertelne szczątki rodziców i braci św. Stanisława spoczywają w kościele parafialnym w Przasnyszu, w kaplicy Kostków. Jaki był styl życia rodziny Kotków w owych latach najlepiej przedstawia Paweł Kostka: Rodzice chcieli, byśmy byli wychowani we wierze katolickiej, zaznajomieni z katolickimi dogmatami, a nie oddawali się rozkoszom. Co więcej, postępowali z nami ostro i twardo, napędzali nas zawsze - sami jak przez domowników - do wszelkiej pobożności, skromności i uczciwości, tak żeby nikt z otoczenia, z licznej również służby, nie mógł się na nas skarżyć o rzecz najmniejszą. Wszystkim tak jak rodzicom wolno było nas napominać, wszystkich jak panów czciliśmy.

Historia rodziny nie przekazała bliższych danych o latach dziecięcych św. Stanisława. Wspomina tylko jeden szczegół z jego charakterystyki: to, że był bardzo uwrażliwiony na brutalne żarty. Jego brat, Paweł, wspomina, że Gdy przy stole rodzinnym siedzieliśmy razem i coś według sposobu świeckiego było opowiedziane nieco za swobodnie, drogi braciszek miał to we zwyczaju, obróciwszy do nieba oczy, tracił przytomność i jak martwy spadałby pod stół, gdyby go ktoś nie pochwycił. Sprawiło to, że ojciec w czasie przyjęć musiał napominać gości do umiaru w słowach.

Może się to wydawać nieprawdopodobne, ale w żywotach świętych czytamy o niezwykłej wrażliwości dzieci na grzech. I tak np. św. Dominik Savio (+1857) w siódmym roku życia z okazji pierwszej Komunii świętej zdobył się na takie postanowienie: Raczej umrę, aniżeli zgrzeszę. Łaska ma swoje drogi, a dusza dziecka jest na jej działanie szczególnie uczulona.

 

 Nasz Patron

Pierwsze nauki pobierał św. Stanisław w domu rodzinnym. Jego nauczycielem i wychowawcą przez co najmniej rok był Jan Biliński. W domu przebywał Stanisław do 14. roku życia. Ponieważ w modzie było wtedy wysyłanie paniczów za granicę, rodzice wybrali dla najstarszych synów - Pawła i Stanisława - Wiedeń, jako miejsce kształcenia. Było to miasto katolickie, a ponadto jezuici założyli tu niedługo wcześniej szkołę, która była już głośna. Uczęszczała do niej także pewna liczba młodzieży polskiej.

Kostkowie przybyli do Wiednia 26. lipca 1564 roku. Zatrzymali się w konwikcie prowadzonym przez jezuitów. Niedługo jednak mogli tam przebywać. Już bowiem w marcu 1565 roku cesarz Maksymilian, niechętny jezuitom, zabrał im konwikt, zostawiając tylko kolegium. Bracia musieli więc przenieść się wraz ze swoim wychowawcą, Bilińskim, i kilku kolegami z Polski na stancję do domu, dzierżawionego przez Kimberkera, zaciekłego luteranina. A oto lista wszystkich zamieszkałych Polaków u Kimberkera: Paweł i Stanisław Kostkowie, Biliński - ich wychowawca, Wawrzyniec Pacyfik - ich sługa. Nadto: Stanisław Kostka z Prus - kuzyn św. Stanisława, Bernard Maciejowski - późniejszy kardynał i prymas Polski, oraz Kacper Rozrażewski. Obaj po śmierci św. Stanisława wyznawali ze łzami, że posuwali się nawet do kopania Stanisława, kiedy ten, modląc się nocami, leżał krzyżem na ziemi.

Nasz PatronDo szkoły jezuitów w Wiedniu uczęszczało wówczas ok. 400 uczniów. Regulamin gimnazjum streszczał się w jednym zdaniu: Taką pobożnością, taką skromnością i takim poznaniem przedmiotów niech się uczniowie starają ozdobić swój umysł, aby się mogli podobać Bogu i ludziom pobożnym, a w przyszłości ojczyźnie i sobie samym przynieść także korzyść. Codzienna modlitwa przed lekcjami i po lekcjach, codzienna Msza święta, miesięczna spowiedź i Komunia święta, miały za cel zaprawić studentów do pobożności.

W pierwszym roku nauki wykładano gramatykę, w drugim sztuki wyzwolone, w trzecim - retorykę. Początkowo Stanisławowi nauka szła trudno, nie miał bowiem dostatecznego przygotowania, ale pod koniec trzeciego roku należał do najlepszych uczniów. Prócz ojczystego władał płynnie językiem niemieckim i łacińskim. Uczył się także greckiego. W pozostałych po świętym zeszytach znaleźć można błędy, podkreślone ręką nauczyciela. Zachowały się także szczęśliwie notatki Stanisława z dyskusji na tematy religijne. Jezuici bowiem w latach naporu protestantyzmu chcieli swoich uczniów przygotować do odpierania ataków na Kościół.

Trzy lata pobytu w Wiedniu - to czas rozbudzonego życia wewnętrznego. Stanisław znał tylko trzy drogi: do kolegium, do kościoła i do domu. Wolny czas spędzał na lekturze i modlitwie. Ponieważ w ciągu dnia nie mógł poświęcać wiele czasu na kontemplację, do której czuł nieprzeparty pociąg, oddawał się jej w nocy. Zadawał sobie nadto pokuty i biczował się. Taki tryb życia nie mógł oczywiście podobać się bratu, wychowawcy i kolegom. Uważali to za rzecz nienormalną, a nawet dla jego zdrowia niebezpieczną. Dlatego w dobrej woli usiłowali Stanisława skierować na drogę postępowania przeciętnego.

Intensywne życie wewnętrzne, nauka i praktyki pokutne, osłabiły młody organizm chłopca do tego stopnia, że w grudniu 1565 roku był bliski śmierci. Stanisław prosił o Wiatyk. Nie spełniono jednak jego prośby. Źródła podają, że Kimberker, luteranin, nie wpuścił księdza do domu. Niektórzy historycy uważają jednak, że Paweł i Biliński nie uwierzywszy w możliwość śmierci po prostu nie wezwali księdza. Według własnej relacji św. Stanisława, kiedy był już pewien śmierci, św. Barbara, patronka dobrej śmierci, do której się zwrócił, w towarzystwie dwóch aniołów nawiedziła jego pokój i przyniosła mu Wiatyk.

Również w tej chorobie ukazała się chłopcu Matka Boża i złożyła mu na ręce Dziecię Boże (stąd często święty przedstawiany jest z Dzieciątkiem na ręku). Od Niej, jak sam wspominał, doznał cudownego uleczenia, a także polecenie, by wstąpił do Towarzystwa Jezusowego.

Po całkowitym wyzdrowieniu, kiedy zbliżał się koniec nauki, Stanisław wyznał swojemu spowiednikowi zamiar wstąpienia do Towarzystwa. Spowiednik, o. Mikołaj Donio, skierował go do ówczesnego prowincjała, o. Wawrzyńca Maggio, który jednak przyjęcie do zakonu uzależnił od zgody rodziców. Chłopiec napisał w tej sprawie do ojca, otrzymał jednak gniewną odmowną odpowiedź. Wtedy Stanisław zaczął szukać innych dróg spełnienia swego ślubu. Przebywający wówczas w Wiedniu o. Franciszek Antoni, kaznodzieja cesarzowej, poradził mu, żeby udał się do Augsburga do Piotra Kanizjusza, prowincjała Górnych Niemiec. A gdyby i ten nie chciał go przyjąć, niech idzie do samego Rzymu i prosi generała. Przy okazji dał mu też list polecający. Jest datowany na 1. września 1567 roku (a więc już po ucieczce Stanisława). Dowiedzieć się z niego można, że Młodzieniaszek już od pierwszego zetknięcia się z jezuitami zapragnął wstąpić do zakonu. Złożył nawet ślub, że zostanie jezuitą. Okazuje się, że życzenie Matki Bożej było dla Stanisława tylko umocnieniem postanowienia. W liście tym czytamy, że Stanisław kilka razy prosił o przyjęcie go do zakonu, ale spotkał się z odmową. List nazywa świętego szlachetnym urodzeniem, ale jeszcze bardziej szlachetnym cnotą. Był on wielkim przykładem stałości i pobożności, wszystkim drogi, nikomu nie przykry. Chłopiec wiekiem i roztropnością mężczyzna. Mały ciałem, ale duchem wielki. Takich pochwał nie daje się łatwo, zwłaszcza w urzędowych pismach. Wreszcie z tego samego listu dowiadujemy się, że Stanisław usiłował nawet przez legata papieskiego wpłynąć na zakon, aby go przyjęto. Sam w egzaminie wstępnym do nowicjatu wyznał na piśmie, że już przed rokiem złożył ślub wstąpienia do zakonu.

Teraz już Stanisław czekał tylko na odpowiedni moment i okazję. Pretekstu dostarczył mu brat Paweł. 9. sierpnia, w sobotę, miało miejsce kolejne nieporozumienie między braćmi. Stanisław, który w takich sytuacjach zazwyczaj milczał, tym razem odezwał się spokojnie: Jeżeli w ten sposób będziesz ze mną postępował, będziesz przyczyną mojej ucieczki i zdasz sprawozdanie rodzicom. Paweł żartem zachęcił Stanisława do realizacji zamiaru, a on z tego przyzwolenia postanowił skorzystać. Jeszcze tego samego dnia napisał krótki list do Pawła i Jana Bilińskiego, w którym oznajmił, że jest powołany przez Boga do zakonu, a ponieważ w Wiedniu nie może zrealizować swoich zamiarów, opuszcza miasto, aby spełnić wolę Bożą. Żegna też obu i prosi, żeby w jego imieniu pożegnali rodziców. Następnego dnia, w niedzielę, Stanisław wstał bardzo wcześnie i wyszedł. W kościele jezuitów uczestniczył we Mszy św., przyjął Komunię św. i wyruszył w drogę do Augsburga.

Paweł i Biliński po kilku godzinach zaniepokoili się nieobecnością Stanisława. Jednak dopiero wieczorem trafił do ich rąk list pożegnalny Stanisława. Postanowili wyruszyć za nim w pogoń. Zrobili to niezwłocznie, to znaczy albo jeszcze tego samego wieczoru, albo następnego dnia rano. Nie udało im się dogonić Stanisława, gdyż prawdopodobnie ścigali go na drodze do Rzymu, gdy tymczasem Stanisław udał się w inną stronę - do Augsburga. Dopiero następnego dnia Paweł zawrócił w tę stronę.

Legenda osnuła tę ucieczkę z Wiednia szeregiem niezwykłych wydarzeń. Jak zaś przedstawiała się cała historia, opisał ją „na gorąco” sam Stanisław w jednym ze swoich listów, pisanym do przyjaciela w czasie ucieczki: Przebyłem w zdrowiu już połowę drogi. (...) Niedaleko od Wiednia dogonili mnie dwaj moi słudzy, których rozeznałem i przed którymi schowałem się do pobliskiego lasu. W ten sposób uszedłem ich rąk. Przebyłem już wiele wzgórz i lasów. Kiedy koło południa pokrzepiłem znużone ciało u przezroczystego źródła, usłyszałem naraz głos kopyt końskich. Podnoszę się i przyglądam jeźdźcowi. Był to mój brat, Paweł. Popuściwszy cugle podąża ku mnie. Koń w pianie, twarz brata rozpalona bardziej niż słońce. Możesz sobie wyobrazić, mój Erneście, w jakim musiałem być wtedy strachu, nie mając możności ucieczki. Stanąłem dla nabrania sił i pierwszy, zbliżając się do jeźdźca, proszę jako pielgrzym o jałmużnę. Zaczął dopytywać się o swojego brata. Opisał jego ubranie, wzrost i wygląd. Zwrócił uwagę, że był podobny do mnie. Odpowiedziałem, że nad ranem tędy przechodził. Na to on, nie tracąc chwili, spiął ostrogami konia i rzuciwszy mi pieniądz popędził w dalszą drogę. Podziękowałem Najświętszej Pannie, Matce mej, i by uniknąć następnej pogoni, skryłem się do pobliskiej groty, gdzie przeczekawszy trochę, puściłem się w dalszą podróż. Brat nie poznał Stanisława dlatego, że ten przezornie zamienił swoje ubranie z przygodnym żebrakiem. Inne wydarzenie z podróży znamy z relacji wspomnianego już jezuity, Franciszeka Antoniego. Na podstawie korespondencji czy też ustnej relacji świętego zeznał on, że w drodze św. Stanisław otrzymał z rąk anioła Komunię świętą, kiedy nie mógł jej przyjąć w kościele protestanckim.

W Augsburgu nie zastał jednak św. Stanisław prowincjała, św. Piotra Kanizjusza. Udał się więc do Dylingi. Trafił jednak św. Stanisław na moment krytyczny. Oto właśnie wystąpili z klasztoru dwaj zakonnicy, rzucili habit i przeszli na protestantyzm. Wywołało to silny ferment w klasztorze. Na czele zbuntowanych stanął Polak, Mateusz Michoń. W takiej sytuacji o przyjęciu św. Stanisława - Polaka nie mogło być mowy. św. Piotr Kanizjusz nie zatrzasnął wszakże przed Stanisławem drzwi, ale przyjął go na próbę. Wyznaczono mu zajęcia służby u konwiktorów, sprzątanie ich pokoi i pomaganie w kuchni. Jeszcze tego samego roku, 28. października, prowincjał skierował Stanisława wraz z dwoma innymi kandydatami do Rzymu. Dzięki prośbie św. Piotra Kanizjusza przełożony generalny przyjął Stanisława do nowicjatu, który znajdował się przy kościele św. Andrzeja. Było w nim wówczas ok. 40 nowicjuszy, wśród nich 4 Polaków.

Rozkład zajęć nowicjuszy był prosty: modlitwa, praca umysłowa i fizyczna, posługi w domu i w szpitalach, konferencje mistrza nowicjatu i przyjezdnych gości, dyskusje na tematy życia wewnętrznego i o sprawach kościelnych. Stanisław czuł się szczęśliwy, że wreszcie osiągnął cel życia. W Wiedniu hasłem jego było: Do wyższych rzeczy jestem stworzony i dla nich winienem żyć. Teraz maksymą jego postępowania stało się: Początkiem, środkiem i końcem rządź łaskawie, Chryste.

Nie dane było Stanisławowi zaznać w Rzymie błogiego spokoju. Na wiadomość, że Stanisław jest w nowicjacie zakonnym, ojciec postanowił go z niego za wszelką cenę wydobyć. Do Stanisława wysłał list pełen wymówek i gróźb. Stanisław za poradą przełożonych odpisał ojcu, że powinien raczej dziękować Panu Bogu, że wybrał syna na swoją służbę. Wszelkie wysiłki ojca rozbijały się o wolę Stanisława. Był już dorosły, miał prawo decydować o swoim losie i żadna siła nie mogła go do powrotu do domu zmusić.

Przełożeni pozwolili świętemu już w pierwszych miesiącach roku 1568 złożyć śluby zakonne. Stanisław osiągnął więc już cel. Dnia 1. sierpnia, w uroczystość Matki Bożej Anielskiej, przybył do Rzymu św. Piotr Kanizjusz, zatrzymał się w domu nowicjatu i do adeptów wygłosił konferencję. Prowincjał niemiecki zachęcał nowicjuszy, by tak spędzali każdy miesiąc, jakby miał być ostatni w ich życiu. Po tej konferencji Stanisław rzekł do kolegów: Dla wszystkich ta nauka świętego męża jest przestrogą i zachętą, ale dla mnie jest ona wyraźnym głosem Bożym. Umrę bowiem jeszcze w tym miesiącu. Koledzy zlekceważyli te słowa.

Jeszcze 5. sierpnia prowincjał zabrał ze sobą Stanisława do bazyliki Matki Bożej Większej na doroczny odpust. Gdy byli w drodze, kapłan zapytał z nagła Stanisława: A czy ty naprawdę i szczerze kochasz Matkę Najświętszą? Zaskoczony tym Stanisław, odparł bez namysłu: Ojcze, wszak ci to Matka moja!

Za kilka dni miało przypaść święto Wniebowzięcia Matki Bożej. Stanisław z zapałem opowiadał swoim kolegom, jak pięknie muszą ten dzień obchodzić aniołowie i święci w niebie. Potem dodał: Jestem pewien, że będę mógł w najbliższych dniach osobiście przypatrzeć się tym uroczystościom i w nich uczestniczyć. W prostocie serca 10. sierpnia napisał list do Matki Bożej i ukrył go na swojej piersi. Przyjmując Komunię świętą, prosił patrona dnia, św. Wawrzyńca, o orędownictwo, by mógł odejść z tego świata w uroczystość Wniebowzięcia Maryi. Prośba została wysłuchana. Wieczorem tegoż dnia Stanisław poczuł się źle. Dnia 13. sierpnia gorączka znacznie wzrosła. Przeniesiono go do infirmerii.

W wigilię Wniebowzięcia Stanisław dostał silnych mdłości i zemdlał. Wystąpił na nim zimny pot, poczuł silne dreszcze, z ust zaczęła sączyć się krew. Była północ, kiedy zaopatrzono go na drogę do wieczności. Prosił, by go położono na ziemi. Prośbę jego spełniono. Przepraszał wszystkich. Kiedy mu podano do ręki różaniec, ucałował go i wyszeptał: To jest własność Najświętszej Matki. Zapytany, czy nie ma jakiego niepokoju, odparł, że nie, bo ma ufność w miłosierdziu Bożym i zgadza się najzupełniej z wolą Bożą. Nagle, jak zeznał naoczny świadek, o. Warszewicki, kiedy Stanisław zatopił się w modlitwie, twarz jego zajaśniała tajemniczym blaskiem, oczami przeszedł po otoczeniu. Kiedy go ktoś zapytał: czego sobie życzy, odparł, że widzi Matkę Bożą z orszakiem świętych dziewic, które po niego przychodzą.

Tuż po północy 15. sierpnia 1568 roku przeszedł do wieczności. Kiedy podano mu obrazek Matki Bożej, nie zareagował już uśmiechem. Wieść o tak pięknej śmierci polskiego Młodzieniaszka lotem błyskawicy rozeszła się po Rzymie. Wbrew zwyczajowi zakonu zwłoki młodzieńca przystrojono kwiatami. Z polecenia generała zakonu ciało włożono do drewnianej trumny, co również w owych czasach w zakonie było rzadkim wyjątkiem. Z polecenia św. Franciszka Borgiasza, o. Juliusz Fazzio, mistrz nowicjatu, napisał żywot Stanisława, który rozesłano po wszystkich domach Towarzystwa. W czasie obrzędów pogrzebowych przybył do Rzymu brat Stanisława, Paweł, z poleceniem ojca, by zmusił świętego do powrotu do domu. Kiedy Paweł ujrzał, jak wielką czcią otoczony jest Stanisław, wzruszył się, co było początkiem jego nawrócenia. W dwa lata potem, gdy otwarto grób Młodzieniaszka, znaleziono jego ciało nietknięte rozkładem.

W roku 1605 papież Paweł V zezwolił na zawieszenie obrazu św. Stanisława w kościele św. Andrzeja w Rzymie i na zawieszenie przy nim lamp, jak też wotów. Papież Klemens X w roku 1670 zezwolił jezuitom na odprawienie Mszy świętej i na odmawianie godzin kanonicznych ku czci Stanisława. W roku 1674 tenże papież ogłosił Stanisława Kostkę jednym z głównych patronów Korony Polskiej i Wielkiego Księstwa Litwy. Te fakty Stolica Apostolska uznała za akt beatyfikacji. Stanisław Kostka jest pierwszym, który dostąpił chwały ołtarzy w Towarzystwie Jezusowym. W roku 1714 papież Klemens XI wydał dekret kanonizacyjny, ale samego aktu kanonizacji dokonał w roku 1726 papież Benedykt XIII wraz ze św. Alojzym Gonzagą.

W roku 1926, w 200-lecie kanonizacji, odbyła się uroczystość sprowadzenia do Polski małej części jego relikwii. W uroczystościach jubileuszowych wziął udział sam prezydent państwa, Ignacy Mościcki. Relikwia głowy św. Stanisława znajduje się w nowicjacie jezuickim w Gorheim koło Sigmaringen. Ciało spoczywa w kościele św. Andrzeja w Rzymie w ołtarzu po lewej stronie.

Święty Stanisław Kostka miał swoje sanktuaria w Polsce, licznie nawiedzane przez wiernych. Słynęły tam łaskami obrazy świętego: w Lublinie, w Płockiej katedrze i w Pułtusku - w kolegiacie. Ku czci świętego wzniesiono 53 kościoły w kraju i kilkanaście za granicą, wśród nich katedrę w Łodzi i najpiękniejszy w Nowym Yorku. Dawny pokój w domu Kimberkera, w którym mieszkał św. Stanisław Kostka, został zamieniony w bogatą, barokową kaplicę. W obrazie ołtarzowym artysta przypomina dwie sceny: jak św. Barbara posila św. Stanisława Komunią świętą i jak Matka Boża podaje Stanisławowi na ręce Dziecię Jezus. Także jego pokój w dawnym nowicjacie rzymskim został zamieniony na kaplicę. Można tam obejrzeć pamiątki po świętym, także jego zeszyty szkolne. Nad wejściem do tegoż pokoju - kaplicy jest łaciński napis: Rzymski nowicjat Towarzystwa Jezusowego, założony przez św. Franciszka Borgiasza. W tej części domu dokonał swojego życia św. Stanisław Kostka, a po śmierci okrył ją chwałą.

W tymże pokoju Piotr Le Gros Młodszy wykonał przepiękną rzeźbę św. Stanisława w białym marmurze, polichromowanym. święty leży na łożu śmierci jakby słodko spał. Nad nim jest obraz Matki Bożej, która spuszcza na "śpiącego" kleryka z nieba róże. Pod obrazem jest przepiękny wiersz w języku polskim, napisany przez Cypriana Norwida, któremu myśli podsunął właśnie ten wspaniały pomnik:

W komnacie, gdzie Stanisław święty zasnął w Bogu,
na miejscu łoża jego stoi grób z marmuru
taki, że widz, niechcący wstrzymuje się u progu,
myśląc, że święty we śnie zwrócił twarz od muru
i rannych dzwonów echa w powietrzu dochodzi.

Nad łożem tym i grobem świeci wizerunek
Królowej nieba, która z świętych chórem schodzi
i tron opuszcza, nędzy spiesząc na ratunek.
Palm, kwiatów wiele aniołowie niosą,
skrzydłami z ram lub nogą występują bosą.

Gdzie zaś od dołu obraz kończy się ku stronie,
w którą Stanisław Kostka blade zwracał skronie
jeszcze na ram złoceniu róża jedna świeci:
niby, że po obrazu stoczywszy się płótnie,
upaść ma jak ostatni dźwięk, gdy składasz lutnię.
I nie zleciała dotąd na ziemię - i leci. 

 

Szczególnym nabożeństwem do św. Stanisława Kostki odznaczali się wśród świętych: św. Robert Bellarmin (+1623), który miał jego wizerunek nad swoim łóżkiem; św. Franciszek Salezy (+1622), który naszemu Rodakowi poświęcił przepiękny wstęp w swoim traktacie O litości Bożej, i św. Jan Bosko (+1888), który wiele razy przypominał swojej młodzieży ciekawsze epizody z życia św. Stanisława. św. Stanisław Kostka należy do najpopularniejszych świętych polskich. Pierwsze jego żywoty napisali: o. Warszewicki zaraz po śmierci św. Stanisława i w swoich żywotach świętych o. Piotr Skarga, który wstąpił do tego samego nowicjatu jezuickiego w Rzymie w roku śmierci św. Stanisława. 0. Romuald Gustaw z benedyktyńską pilnością zebrał bibliografię dotyczącą św. Stanisława Kostki. Zamieścił ją na 26 stronach pisanych makiem. Pamiątek po świętym zostało w Polsce bardzo mało. W Rostkowie nie ma ani śladu z dworu Kostków. Nie wiemy dokładnie nawet, gdzie się znajdował. W pobliskim Przasnyszu, w kościele parafialnym, są tablice grobowe rodziny świętego. Chrzcielnica, przy której miał zostać dzieckiem Bożym, pochodzi dopiero z wieku XVIII. W Bibliotece Diecezjalnej w Płocku zachowana jest fotokopia herbu Kostków, Dąbrowa. Jest też dokument ważny, napisany przez Pawła zeznanie o swoim bracie, dla procesu beatyfikacyjnego, jak też podobne zeznanie wikariusza parafii przasnyskiej, obecnego przy jego chrzcie świętym. Zachowany jest akt zgonu Pawła Kostki z roku 1607. Wreszcie można tam oglądać także odpis dekretu kanonizacji świętego, wydany przez papieża Klemensa XI dnia 13 listopada 1714 roku. W Przasnyszu jest klasztor i kościół Ojców Pasjonistów, który dla zakonników ufundował brat świętego - Paweł. św. Stanisławowi przypisuje naród polski zwycięstwo, odniesione nad Turkami pod Chocimiem w roku 1621. W dniu tym bowiem (10. X) o. Oborski, jezuita, widział św. Stanisława Kostkę w obłokach, jak błagał Matkę Bożą o zwycięstwo nad Turkami. Przed cudownym obrazem św. Stanisława w obecnej katedrze lubelskiej modlił się król Jan II Kazimierz, przypisując jego orędownictwu zwycięstwo odniesione pod Beresteczkiem w roku 1651.

W ikonografii św. Stanisław Kostka przedstawiany jest w stroju jezuity. Jego atrybutami są: anioł podający mu Komunię, Dziecię Jezus na ręku, krucyfiks, laska pielgrzymia, lilia, Madonna, różaniec.

Zobacz również artykuł Alicji Wysockiej pt. "Do wyższych rzeczy zostałem stworzony"  znajdujący się w serwisie OPOKA

 

Źródła:
Internetowa liturgia godzin. 18-09-2008. http://www.brewiarz.katolik.pl/czytelnia/swieci/09-18.php3
Parafia św. Stanisława Kostki w Gdańsku-Oliwie. 14-12-2008. http://www.stanislawk.diecezja.gda.pl/patron.html
Zaleski W. ks. SDB, 1989, Święci na każdy dzień, Wydawnictwo Salezjańskie, Warszawa: 549-555. 

Modlitwa KSM-owicza

Ojcze wszechmogący i miłosierny Boże,
Przez Twego Syna Jezusa Chrystusa prosimy Cię,
obdarz nas Duchem Prawdy, Miłości i Mocy.

Spraw, abyśmy byli wierni Ewangelii, Krzyżowi,
wierze naszych ojców i ideałom Katolickiego Stowarzyszenia Młodzieży.

Niech Duch Święty Pocieszyciel wzbudza w nas gorliwość apostolską,
abyśmy z pokorą i odwagą budowali Królestwo Chrystusowe w sobie,
w rodzinach i otoczeniu oraz byśmy w życiu społecznym szerzyli cywilizacją miłości.

Niech nas wspomaga orędownictwo i przykład Matki Najświętszej Królowej Polski,
św. Stanisława Kostki i Błogosławionej Karoliny Kózkówny.

Na Twoją miłość, wezwanie i Twoje posłanie odpowiadamy: GOTÓW!

Program formacyjny

Program Formacyjny

Katolickiego Stowarzyszenia Młodzieży

 

 

1. Czy program formacyjny KSM jest potrzebny?

 

            Jednym ze statutowych celów KSM jest kształtowanie dojrzałych chrześcijan. Cel ten jest realizowany m.in. poprzez cotygodniowe spotkania formacyjne zastępów, przez co spotkania te są nie do przecenienia. Niczym nie można ich zastąpić. Od treści i sposobu ich prowadzenia zależy chyba wszystko, czym KSM jest i jak służy Bogu, Kościołowi i Ojczyźnie.

            Od początku reaktywowania Stowarzyszenia istniał problem programu formacyjnego. Jako, że Stowarzyszenie w duchu Akcji Katolickiej realizuje misję Kościoła, więc i program formacyjny Kościoła niejako automatycznie staje się programem formacyjnym KSM. Jest nim, ni mniej, ni więcej, tylko Objawienie Boże przekazywane z pokolenia na pokolenie w kontekście konkretnych uwarunkowań czasu i miejsca.

            Powstaje jednak pytanie, czy wobec tego program formacyjny KSM ma dublować katechezę szkolną czy treści przepowiadania w czasie liturgii, czy ma stanowić ich uzupełnienie a może całkowicie odrębną jakość? Ponadto, czy program ten, ma być jednolity w całej Polsce, czy zróżnicowany? Wprowadzenie programu jednolitego byłoby skutecznym i wyraźnym budowaniem jedności Stowarzyszenia, co nie przeszkadza oddolnym inicjatywom jako reakcja na partykularne wspomniane wyżej uwarunkowania.

KSM realizuje misję Kościoła, i stąd jego program jest już określony, ustalony i niejako „narzucony” osobiście przez Chrystusa. Jest nim depozyt Objawienia zawarty w Piśmie św. i Tradycji, strzeżony i nieomylnie głoszony przez Kościół.

            Po drugie, to właśnie „oddolna inicjatywa” całej rzeszy członków KSM i księży asystentów Oddziałów i Kół coraz częściej domaga się utworzenia jednolitego programu formacyjnego dla całej Polski. Statut w par. 28 mówi, że zadaniem Krajowej Rady jest jedynie „planowanie kierunków formacji Stowarzyszenia”, ale czy takim właśnie kierunkiem na najbliższe lata nie może być konkretny program?

Zalety posiadania programu są niewątpliwie wielkie. Oto kilka powodów:

1) Jedność Stowarzyszenia, co przy atomizacji społeczeństwa oraz wzrastającej liczbie członków jest dziś koniecznością, zwłaszcza, że wiele osób przychodzących do KSM to chrześcijanie tylko formalni.

2) Uchronienie przed swoistym zlaicyzowaniem - spłyceniem duchowym - niektórych Oddziałów i Kół lub nawet popełnieniem błędów doktrynalnych.

3) Ułatwienie pracy formacyjnej.

4) Ukazanie trwania w Stowarzyszeniu jako drogi do przebycia, jako czegoś dynamicznego, nieustannego rozwoju.

5) Podniesienie poprzeczki wymagań stwarzałoby możliwość skuteczniejszego „wypłynięcia na głębię” życia duchowego.

6) Wyraźniejsze ukazanie KSM-u jako żywej cząstki Kościoła.

7) Ułatwienie biskupowi diecezjalnemu „czuwania nad formacją” Stowarzyszenia (Statut, par.4)

 

2. Założenia i realizacja programu formacyjnego KSM

 

            Z inicjatywy Prezydium Krajowej Rady KSM powstał zespół, który zajął się opracowaniem propozycji programowej dla całego Stowarzyszenia. Proponujemy więc siedmioletni  program wg następujących zasad:

1. Dwa lata formacji kandydata począwszy od 14 roku życia, dwa lata formacji członka juniora i trzy lata formacji członka zwyczajnego.

2. Osoby wstępujące do KSM-u w wieku późniejszym niż 14 lat realizowałyby cały program kandydacki a następnie włączałyby się w program juniorów lub seniorów od etapu aktualnie realizowanego w Oddziale.

3. Program obejmowałby 30-35 spotkań formacyjnych w ciągu roku i obóz wakacyjny odpowiedniego stopnia. Pozostały czas byłby do dowolnego zagospodarowania przez Oddział, by nie zaniedbać oddolnej twórczości i odpowiedzialności i podjąć tematy charakterystyczne dla swego środowiska.

4. Przejście na kolejny stopień odbywałoby się w święto patronalne Chrystusa Króla po dokonaniu jakiejś weryfikacji (ustalenie jej zasad odkładamy na przyszłość).

5. Każdy rok formacji posiada swoje przewodnie hasło rozpatrywane w pięciu aspektach - biblijnym, teologicznym, moralnym, liturgicznym, organizacyjnym.

6. Po zakończeniu siedmiu lat formacji KSM-owicz mógłby powtarzać, niektóre wybrane zagadnienia, wymagające pogłębienia oraz poświęcić się formacji młodszych.

 

3. Schemat programu formacyjnego KSM

 

Proponujemy następujące hasła poszczególnych stopni (lat) formacji:

  1. I.            Kandydat – „Spotkanie z Chrystusem”
  2. II.         Kandydat – „Spotkanie z Kościołem”
  3. III.      Członek junior – „Ja - człowiek”
  4. IV.      Członek junior – „Ja i ty”
  5. V.         Członek zwyczajny – „Ja i my - rodzina”
  6. VI.      Członek zwyczajny – „Ja i my - ojczyzna”
  7. VII.   Członek zwyczajny – „Ja i my – świat”

 

Program kandydatów byłby programem typowo ewangelizacyjnym, podejmującym podstawowe prawdy wiary i wprowadzającym w KSM, przygotowującym do złożenia przyrzeczenia.

Program juniorów, a więc osób w wieku intensywnego dojrzewania psychicznego i religijnego pomagałby poznać siebie i odpowiedzieć na podstawowe pytania egzystencjalne człowieka, pomagałby poznać i realizować elementarne relacje interpersonalne takie jak przyjaźń i miłość, oraz określić swoje miejsce w KSM-ie oraz efektywną pracę dla dobra organizacji.

Program członków zwyczajnych wprowadzałby w życie człowieka dorosłego, przygotowującego się do założenia rodziny, służby ojczyźnie i podejmowania zagadnień globalnych oraz naukę służenia młodszym KSM-owiczom. Przygotowywałby też do wstąpienia do Akcji Katolickiej zrzeszającej dorosłych.

Tematy umieszczone w programie oraz podana lektura nie są czymś zupełnie nowym i nieznanym w KSM-ie. Mamy wielkie bogactwo treści przekazane nam przez Ks. Andrzeja Zwolińskiego w jego publikacjach pisanych przede wszystkim z myślą o KSM-ie. Dlatego przy każdym prawie temacie jest odnośnik do tychże materiałów. Nie wyklucza to oczywiście możliwości korzystania także z innych opracowań o podobnej treści, których mamy w Polsce bardzo dużo.

Realizacja siedmioletniego programu formacyjnego pociąga za sobą konieczność szkolenia szerokich kadr zastępowych, instruktorów, kierownictw i innych liderów. Program bowiem nie zastąpi świadectwa żywego człowieka i oczywiście nie wprowadzi się w życie sam. Istnieje też potrzeba szkolenia księży asystentów, by coraz lepiej rozumieli, czym jest Stowarzyszenie, jakie jest jego miejsce w Kościele, życiu społeczno-publicznym, i podejmowali odpowiedzialność za jego właściwe oblicze, przede wszystkim duchowe.

 

4. Jak prowadzić spotkanie formacyjne?

 

                        Podstawowa praca oddziału i koła odbywa się podczas cotygodniowego spotkania formacyjnego prowadzonego w ramach całego oddziału, jeżeli jest on niewielki lub w mniejszych grupach zwanych zastępami (liczących 3-9 osób). Spotkania formacyjne prowadzi wyznaczony przez kierownictwo oddziału i odpowiednio przeszkolony zastępowy. Zarząd Diecezjalny KSM organizuje w tym celu szkolenia, przeznaczone dla kandydatów na zastępowych. Właściwymi zastępowymi winni być członkowie Kierownictwa Oddziału. Kierownictwo bowiem powinno stanowić zastęp kierowniczy formowany i przygotowywany (np. raz w miesiącu) przez księdza do zadań zastępowego. Spotkania prowadzić mogą także inne osoby, jak np. opiekunowie kół szkolnych, a przede wszystkim księża asystenci, szczególnie gdy oddział jest początkujący. Celem spotkań formacyjnych jest zbliżenie ich uczestników do Boga i doskonalenie siebie oraz uczenie się, jak innym w tym pomagać. Spotkanie formacyjne więc winno dostarczać odpowiedniej wiedzy, uczyć modlitwy, kształtować katolickie postawy moralne. Spotkania winny odbywać się co tydzień o stałej porze i miejscu i być otwarte, tzn. dostępne dla wszystkich, także nie należących do KSM-u.

                        Spotkanie formacyjne musi być dobrze przygotowane, aby było ciekawe i bogate treściowo. Przygotowanie zawiera modlitwę osobistą prowadzącego, medytację nad treściami, które mają być przekazane, zapoznanie się z tematem, ustalenie celu spotkania, analizę lektury, sporządzenie konspektu i konsultację z księdzem asystentem. Konspekt, umieszczony w specjalnym zeszycie lub teczce, zawiera sporządzony na piśmie plan spotkania wg określonej metody, temat, cel, pytania pomocnicze i odpowiedzi, odnośniki do lektury, propozycje praktycznych zastosowań oraz datę i miejsce spotkania.

            Optymalny czas trwania spotkania to 1-2 godz. Ważne jest punktualne rozpoczęcie, pamięć o temacie, celu, trzymanie się treści spotkania. Prowadzący ma być nie tyle nauczycielem, ile świadkiem przekazywanych prawd, ma nie tyle podawać gotowe rozwiązania, ile kierować wspólnym ich odkrywaniem.

            Metod prowadzenia spotkań formacyjnych może być wiele. KSM poleca szczególnie metodę tzw. rewizji życia, albo ewangelizacji życia: „widzieć – ocenić – działać”. Jest to metoda stosowana przez Akcję Katolicką jeszcze przed wojną. Dziś wraca się do niej powszechnie, jest stosowana także przez wiele ruchów formacyjnych. Istotą jej jest trójstopniowy schemat, który stawia na pierwszym miejscu solidną wiedzę, intelekt, rozeznanie rzeczywistości, a nie tylko przeżycia; dalej uczy krytycyzmu i oceny rzeczywistości i w końcu prowadzi do wypracowania postawy czynnej, wyrażającej się w realizowaniu konkretnych zadań. Jest to więc metoda najlepiej służąca realizacji ideałów, którym służy KSM.

                        Przebieg spotkania wg powyższej metody może wyglądać następująco:

1. Modlitwa rozpoczynająca spotkanie.

2. Nawiązanie do treści poprzedniego spotkania i rozliczenie się z podjętych postanowień.

3. Zapowiedź tematu i przebieg spotkania:

a)      Widzieć - zobaczyć rzeczywistości, jej realia. Dostarczenie maksimum wiedzy na podany temat poprzez wykład, referat, wspólną lekturę rozdanych kopii tekstu, zadawanie pytań, wyświetlenie filmu, odtworzenie taśmy z magnetofonu itd. Gdy chodzi o przedstawiony poniżej program formacyjny KSM, będzie to zapoznanie się z treścią lektury podanej przy temacie.

b)      Ocenić. Ocena zastanej rzeczywistości wg Pisma św. (aspekt biblijny), nauki Kościoła (aspekt teologiczny). Postawienie pytań typu: Jak jest a jak być powinno? Dlaczego tak jest?

c)      Działać. Podjęcie i zapisanie przez uczestników konkretnych zadań do wykonania w świetle poznanej prawdy Ewangelicznej i nauki Kościoła (aspekt moralny), by przemieniać siebie, pomóc w przemianie bliźnim, przemieniać swoje środowisko, naród, jego życie kulturalne, społeczne, gospodarcze itp. Konieczne jest przy tym ukazanie związku podjętych zadań z liturgią, sakramentami, życiem modlitwy (aspekt liturgiczny) oraz życiem KSM-u w parafii (aspekt organizacyjny). Zadania mogą być indywidualne bądź zespołowe.

4. Zapowiedź tematu, który będzie realizowany za tydzień, omówienie spraw bieżących.

5. Omówienie spraw bieżących.

6. Modlitwa kończąca spotkanie.

Warto korzystać również z literatury pięknej (chociażby cytowanej obficie przez ks. A. Zwolińskiego w przytoczonych poniżej opracowaniach). Oczywiście, nie może zabraknąć śpiewu pieśni i piosenek religijnych, patriotycznych i innych stosownych do treści spotkania.

 

I rok formacji

KANDYDAT

 

Hasło:

„Spotkanie z Chrystusem”

 

Wstęp

 

Program I roku formacji w KSM-ie jest typowo ewangelizacyjny. Młody człowiek wstępując do Stowarzyszenia przynosi ze sobą bardzo zróżnicowane doświadczenia wiary i postaw moralnych w zależności od środowiska, w którym się wychowywał. Konieczne jest więc wprowadzenie go nie tylko w podstawy działania KSM-u, by dobrze przygotował się do złożenia przyrzeczenia, ale też w podstawy wiary. Niewątpliwie wiele tematów formacyjnych będzie identycznych z katechezą szkolną, ale będą inaczej ujęte, przyswajane metodą bardziej przeżyciową i w innym środowisku – w gronie przyjaciół z zastępu, którzy maja podobne poglądy i postawy.

I rok formacji prowadzony jest pod hasłem: „Spotkanie z Chrystusem”. Wiara wielu młodych ludzi ogranicza się do tradycji i obrzędów wyniesionych z domu. Praktyki religijne przypominają swoiste „odrabianki” zadanych w szkole lekcji. Taka postawa, zwłaszcza w konfrontacji z propozycjami „świata”, prowadzi do odrzucenia praktyk, których się nie rozumie, a w konsekwencji nawet do ateizmu. Wierzyć, to spotkać Chrystusa Zmartwychwstałego. Wtedy dopiero widzi się sens praktyk religijnych, które „ożywają” i stają się drogą do dalszego spotykania się z Jezusem.

Mała grupa – zastęp w oddziale KSM ma stać się gronem uczniów Jezusa, którzy podążają śladami swego Mistrza i przeżywają przygodę spotkania z Nim, identycznie jak apostołowie. Na tej drodze potrzebny będzie przewodnik – zastępowy, który sam spotkał wcześniej Chrystusa i teraz z entuzjazmem równym uczniom z Emaus dzieli się swoim doświadczeniem wiary. Przygotowane tematy, konspekty, opracowane metody spotkań nie zastąpią tego świadectwa a są jedynie pomocą. Wiara rodzi się z wiary, miłość z miłości, życie z życia. W przeciwnym wypadku, najdoskonalszy nawet program będzie tylko martwą literą.

Podane niżej tematy dotyczące podstaw wiary podzielono na obowiązkowe (konieczne do zrealizowania) i dodatkowe, jako propozycje pogłębienia przekazanych treści w zależności od potrzeb i możliwości.

Natomiast tematy wprowadzające w KSM należy zrealizować w całości. Członkostwo w KSM-ie rozpoczyna się z chwilą złożenia przyrzeczenia w święto patronalne – uroczystość Chrystusa Króla. KSM-owicz winien wtedy mieć ukończone 16 lat. Kandydat natomiast (którym można stać się już od 14 roku życia) ma za zadanie poznać KSM od strony organizacyjnej i duchowej a także praktycznej – ma uczestniczyć we wszystkim, co dzieje się w oddziale. Służą temu tematy o KSM-ie przygotowane poniżej. Tematy te, o ile to możliwe, zostały opracowane w zgodności z hasłem I roku formacji: „Spotkanie z Chrystusem”, tak by ukazać Stowarzyszenie jako narzędzie autentycznego spotkania ze Zbawicielem. Zapoznawanie kandydata w ramach zastępu z KSM-em nie wyklucza, oczywiście, różnego rodzaju szkoleń prowadzonych na szczeblu diecezjalnym, przeciwnie, jest ich koniecznym uzupełnieniem, bo dokonuje się w kontekście funkcjonowania konkretnego oddziału (koła).

Przejście na kolejny rok formacji powinno dokonać się po dokonaniu jakiejś weryfikacji na szczeblu oddziału, tak aby była pewność, że nastąpił rozwój wiary i zaangażowania w KSM a nie tylko przyswojenie dawki wiedzy.

 

 

KSM – tematy obowiązkowe:

  1. Czy warto wstąpić do KSM-u?
  2. Cele i zadania KSM
  3. Statut (zapoznanie z treścią i quiz ze znajomości)
  4. Hymn (nauka na pamięć)
  5. Treść hasła i zawołania organizacyjnego KSM
  6. Symbolika Godła KSM i odznaki organizacyjnej
  7. Coniedzielna Komunia św. jako spotkanie KSM-owicza z Chrystusem (Zwoliński, Źródło życia, 8)
  8. 10 zasad KSM (ogólnie)
  9. I zasada KSM – Kochaj Boga, szerz Królestwo Chrystusowe w swojej duszy, w swej rodzinie i w swym środowisku
  10. Święto patronalne – uroczystość Chrystusa Króla (treść święta i jego znaczenie dla KSM-owicza i całej organizacji)

Tematy zalecane:

  1. Istnienie Boga (Zwoliński, Boga Ojca miłujcie, 1; Zwoliński, Zakryłeś te rzeczy, 1)
  2. Tajemnica Trójcy Świętej (Zwoliński, Zakryłeś te rzeczy, 3)
  3. Stworzenie świata (Zwoliński, Zakryłeś te rzeczy, 4)
  4. Bóg jest Miłością (Zwoliński, Boga Ojca miłujcie, 10, Zwoliński, W domu Mistrza, 9)
  5. Ojciec (Zwoliński, Boga Ojca miłujcie, 14; Materiały formacyjne KSM, Pelplin)
  6. Tajemnica Wcielenia (Materiały formacyjne KSM, Pelplin)
  7. Jezus Synem Bożym (Zwoliński, Zakryłeś te rzeczy, 14; Materiały formacyjne KSM, Pelplin)
  8. Jezus Chrystus – Bóg i Człowiek (Zwoliński, Syna Bożego słuchajcie, 1, 2)
  9. Boże Narodzenie i dzieciństwo Jezusa (Zwoliński, Syna Bożego słuchajcie, 4, 5)
  10. Nauka Jezusa (Zwoliński, Syna Bożego słuchajcie 13, 14)
  11. Nauka Krzyża (Zwoliński, Syna Bożego słuchajcie, 24)
  12. Zmartwychwstanie (Zwoliński, Syna Bożego słuchajcie, 27)
  13. Zbawienie (Zwoliński, Syna Bożego słuchajcie 15)
  14. Tajemnica Odkupienia (Materiały formacyjne KSM, Pelplin)
  15. Śmierć i sąd (Zwoliński, Zakryłeś te rzeczy, 18)
  16. Piekło (Zwoliński, Zakryłeś te rzeczy, 19)
  17. Niebo (Zwoliński, Zakryłeś te rzeczy, 20)
  18. Uwierzyć (Zwoliński, Boga Ojca miłujcie, 20,21)
  19. Rok liturgiczny (Zwoliński, Źródło życia, 22)
  20. Świętowanie niedzieli (Zwoliński, Źródło życia, 23)
  21. Chrzest. Jestem chrześcijaninem (Zwoliński, Źródło życia, 3,4)

 

 

Tematy uzupełniające:

  1. Objawienie i jego etapy (Zwoliński, Boga Ojca miłujcie, 18, 19)
  2. Przymioty Boga (Zwoliński, Boga Ojca miłujcie, 4, 6, 7, 8, 9)
  3. Kim jest dla mnie Jezus Chrystus? (świadectwa ludzi wierzących)
  4. Jezus postacią historyczną (Zwoliński, Zakryłeś te rzeczy, 13)
  5. Paruzja (Zwoliński, Syna Bożego słuchajcie, 30)
  6. Wiara a rozum (Jan Paweł II, encyklika „Fides et ratio”)
  7. Porozmawiać z Bogiem (Zwoliński, Na modlitwie, 1)
  8. Mój codzienny pacierz: „Ojcze”, „Ojcze nasz” (Zwoliński, Na modlitwie, 19, 20)
  9. Modlitwa Jezusa (Zwoliński, Na modlitwie, 17)
  10. „Przyjdź Królestwo Twoje” (Zwoliński, Na modlitwie, 23)

 

 

 

 

II rok formacji

KANDYDAT

 

Hasło:

„Spotkanie z Kościołem”

Wstęp

II rok formacji kandydata to bezpośrednie przygotowanie do złożenia przyrzeczenia członkowskiego i podjęcia przez to pełniejszej odpowiedzialności za Stowarzyszenie. Hasło roku: „Spotkanie z Kościołem” jest logiczną kontynuacją hasła roku poprzedniego. Chrystusa spotykamy w Kościele i przez Kościół. Wobec współczesnej tendencji negowania widzialnej wspólnoty Kościoła, czy wręcz ataków na Kościół, konieczne jest, w ramach cyklu spotkań ewangelizacyjnych dla kandydatów do KSM-u, doprowadzenie do swoistego „spotkania z Kościołem” na tej samej zasadzie, co „spotkanie z Chrystusem”. Chodzi o przekonanie do  prawdy, że przyjęcie Chrystusa prowadzi do przyjęcia Kościoła, miłość do Chrystusa automatycznie winna pociągać za sobą miłość do Kościoła.

I znów, nie chodzi tylko o teoretyczne ukazanie tej prawdy ale danie świadectwa przez zaangażowanie w konkretną wspólnotę. Będzie nią własna parafia i oddział KSM. Ksiądz asystent, prezes oddziału, zastępowy, to świadkowie wiary w Kościół. Są przykładem zaangażowania i bezinteresownej służby wspólnocie. Jest to niezmiernie ważny element formacji kandydatów, zwłaszcza, że w tym roku będą pojawiać się już pierwsze kryzysy i trudności potęgowane jeszcze przez kolegów a nawet rodziców mówiących: „Co ty z tego masz?” Od tego roku formacyjnego będzie więc ogromnie zależeć nawet całościowa wizja KSM-u, jako „wspólnoty we wspólnocie”.

Wybrane tematy mają ukazać istotę Kościoła, miejsce świeckich w Kościele, oraz sakramenty i Słowo Boże jako dane Kościołowi i tylko Kościołowi do szafowania i głoszenia. Oprócz tematów obowiązkowych, podobnie, jak w ubiegłym roku mamy zestaw tematów uzupełniających. Tematy o KSM-ie też ustawione są pod kątem hasła roku, ukazują Stowarzyszenie jako mały Kościół, pielęgnujący w sobie wszystkie elementy życia Kościoła powszechnego.

Należy zwrócić wielką uwagę na wdrożenie kandydatów do prowadzenia notatnika pracy nad sobą i codziennej medytacji nad Słowem Bożym, co jest koniecznym wymogiem dopuszczenia do przyrzeczenia i koniecznym elementem metody pracy nad sobą KSM-owicza. Od złożenia przyrzeczenia rozpoczyna się czas pewnej dojrzałości w byciu w Stowarzyszeniu i podejmowaniu odpowiedzialnych zadań. Nie uda się to bez postawienia tych większych wymagań. „Komu więcej dano...” – a dano nie byle co, tylko uczestnictwo w zorganizowanej formie apostolstwa i pełnieniu misji Kościoła poprzez swoiste narzędzie powołane przez Episkopat Polski, jakim jest KSM. Właściwie każdy chrześcijanin winien codziennie rozważać Słowo Boże, a jeśli tego nie robi nie będzie rozumiał ni modlitwy, ni Eucharystii ani innych sakramentów i nie będzie się utożsamiał z Kościołem. Podobnie i KSM-owicz. To więc, co proponuje KSM w dziedzinie pracy nad sobą, jest jedynie „powrotem do normalności”.

 

KSM – tematy obowiązkowe:

  1. Struktura organizacyjna KSM
  2. Historia KSM w Polsce i w swojej diecezji
  3. Ks. Karol Wojtyła jako asystent KSM
  4. Metoda pracy nad sobą KSM-owicza (ogólnie)
  5. Notatnik pracy nad sobą
  6. Codzienne rozważanie Słowa Bożego
  7. Znaczenie Eucharystii w pracy nad sobą KSMowicza (Zwoliński, Źródło życia, 9)
  8. Nawiedzenie i adoracja Najśw. Sakr.
  9. II zasada KSM – Służ czynnie Kościołowi i Ojczyźnie
  10. V zasada KSM – Pracuj chętnie, cudzą pracę szanuj, dąż do sprawiedliwości społecznej
  11. Treść przyrzeczenia. Jak przygotować się do złożenia przyrzeczenia?
  12. Zasady pracy Kierownictwa Oddziału
  13. KSM w parafii
  14. Służba liturgiczna KSM

 

 

Tematy zalecane:

  1. Kościół (Zwoliński, Zakryłeś te rzeczy, 16)
  2. Kościół katolicki (Materiały formacyjne KSM, Pelplin)
  3. Apostołowie (Zwoliński, Syna Bożego słuchajcie, 9)
  4. Prymat Piotra (Zwoliński, Syna Bożego słuchajcie, 10)
  5. Kapłaństwo (Zwoliński, Źródło życia, 16)
  6. Wokół stołu – Eucharystia buduje Kościół (Zwoliński, W domu Mistrza, 7)
  7. Kapłańska, prorocka, królewska misja ludzi świeckich (KK, Christifideles Laici)
  8. Kościół jeden, święty, powszechny, apostolski
  9. Pismo Święte (Zwoliński, Zakryłeś te rzeczy, 10)
  10. Szacunek wobec Biblii (Pindel, Spotkania nad Biblią, I)
  11. sposobach czytania Pisma Św. (Pindel, Spotkania nad Biblią, IV)
  12. Modlitwa z Biblią (Pindel, Spotkania nad Biblią, VI)
  13. Pustynia ogrodem – czytać i rozważać Pismo św. (Zwoliński, W domu Mistrza, 6)
  14. Modlitwa: W Kosciele (Zwoliński, Na modlitwie, 5)
  15. Biblia – podręcznik życia chrześcijańskiego (Pindel, Spotkania nad Biblią, XII)
  16. Maryja (Zwoliński, Zakryłeś te rzeczy, 15)
  17. Obecność Matki (Zwoliński, W domu Mistrza, 10)
  18. Duch Święty (Zwoliński, Zakryłeś te rzeczy, 17; Zwoliński, Ducha nie gaście, 1)
  19. Duch Św. w Kościele (Zwoliński, Ducha nie gaście, 4; Materiały formacyjne KSM, Pelplin)
  20. Bierzmowanie (Zwoliński, Ducha nie gaście, 5; Zwoliński, Źródło życia, 5)
  21. Sakramenty święte (Materiały formacyjne KSM, Pelplin)
  22. Eucharystia – sakrament nowego życia (Materiały formacyjne KSM, Pelplin)
  23. Wartość i ważność Mszy św. (Materiały formacyjne KSM, Pelplin)

 

 

Tematy uzupełniające:

  1. Czym jest Kościół w świetle „Lumen gentium”
  2. Kościół Mistycznym Ciałem Chrystusa
  3. Misja świeckich w Kościele w świetle „Christifideles laici”
  4. Jak i dlaczego Jezus ustanowił Kościół?
  5. Królestwo Boże (Zwoliński, Syna Bożego słuchajcie, 11)
  6. W Kościele (Zwoliński, Posyłam was, 4)
  7. Słowo Boże (Materiały formacyjne KSM, Pelplin)
  8. Ewangelia księgą życia (Materiały formacyjne KSM, Pelplin)
  9. Dlaczego tyle różnych tłumaczeń? (Pindel, Spotkania nad Biblią, III)
  10. Sensy Pisma Św. (Pindel, Spotkania nad Biblią, V)
  11. Tradycja (Zwoliński, Zakryłeś te rzeczy, 11)
  12. Biblijny obraz Maryi (Pindel, Spotkania nad Biblią, XI)
  13. Charyzmaty w służbie Kościoła (Zwoliński, Ducha nie gaście, 15)
  14. Symbole Ducha Św. (Zwoliński, Ducha nie gaście, 6)
  15. Dary Ducha Św. (Zwoliński, Ducha nie gaście, 7)
  16. Sekty, mechanizm ich powstawania i cechy charakterystyczne

 

 

 

 

 

III rok formacji

JUNIOR

 

Hasło:

„Ja człowiek”

Wstęp

            Świeżo upieczony po złożeniu przyrzeczenia członek KSM niemal natychmiast stawia sobie pytanie: „Co dalej?” Czy jest już dojrzałym KSM-owiczem o ukończonej formacji, czy dopiero jest to początek drogi? Weźmy pod uwagę, że wiek 16 lat to czas intensywnego dojrzewania fizycznego, duchowego, emocjonalnego. To także czas przeżywania pierwszych uczuć miłości, przyjaźni, otwartości na świat, poszukiwania sensu życia. To także czas niebezpieczeństw. Otwartość na świat zawiera w sobie otwartość na zło, które jest w świecie. W tym wieku najczęściej sięga się po pierwszy kieliszek i papierosa. Dochodzą do tego trudności w rodzinie, kryzys autorytetu, potrzeba akceptacji ze strony grupy rówieśniczej.

            KSM więc proponuje pomoc w odpowiedzi na pytanie: „Kim jestem i dokąd dążę?” Trzeci rok formacji przeżywany pod hasłem: „Ja człowiek” ma za zadanie wprowadzić młodego człowieka w głąb samego siebie i zachęcić do najpiękniejszej i jednocześnie najtrudniejszej pracy – pracy nad sobą. Program formacyjny jest tak skonstruowany, by junior zauważył konieczność tej pracy w oparciu o środki nadprzyrodzone. Inaczej będzie to tylko sztuka dla sztuki. Zrozumienie i akceptacja samego siebie najpełniej dokonuje się przez pryzmat osoby Jezusa Chrystusa wedle pamiętnych słów Jana Pawła II, że człowieka nie sposób zrozumieć bez Chrystusa. Zastęp KSM, gdzie młody człowiek znajdzie akceptację i zrozumienie, ma stanowić przyjazne środowisko rozwoju duchowego.

            Tematy ściśle formacyjne zostają uzupełnione przez tematy „KSM-owskie” ale o zabarwieniu treściowym mieszczącym się w haśle roku. KSM zostaje ukazany jako narzędzie własnego wzrostu duchowego. Trzeba wyraźnie uświadomić juniorom, że KSM nie „eksperymentuje” na człowieku, ale posiada ukształtowaną propozycję w postaci metody pracy nad sobą i 10 zasad KSM. Drogą tą poszły w przeszłości tysiące młodych ludzi, którzy wyrośli na prawych i szlachetnych synów Ojczyzny i Kościoła.

 

KSM – tematy obowiązkowe:

  1. KSM jako sposób realizacji swego powołania
  2. Metoda pracy nad sobą: Chrystus mnie kocha i wymaga przemiany
  3. Sakrament pokuty w życiu KSM-owicza (Materiały formacyjne KSM, Pelplin)
  4. Poznanie siebie, znaczenie codziennego rachunku sumienia (Materiały formacyjne KSM, Pelplin)
  5. Maryja moją pomocą i wzorem osobowym (Zwoliński, Drogi młodości, 9; Materiały formacyjne KSM, Pelplin)
  6. Modlitwa: Z Maryją (Zwoliński, Na modlitwie, 4)
  7. Patronowie KSM moim autorytetem
  8. III zasada KSM- Kształć swój umysł, swą wolę, swe serce
  9. VIII zasada KSM – Dbaj o zdrowie i rozwój fizyczny
  10. X Zasada KSM – Bądź stały w przekonaniach i wytrwały w działaniu, pogodę ducha nieś w swe otoczenie.

 

Tematy zalecane:

  1. Człowiek – znakiem Boga (Zwoliński, W kierunku domu, 3; Zwoliński, Zakryłeś te rzeczy, 8)
  2. Człowiek wolny (Zwoliński, W kierunku domu, 1; Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 9)
  3. Mam ciało (Zwoliński, W kierunku domu, 6; Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 7)
  4. Kimże jest człowiek? (Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 5)
  5. Pytania serca (Zwoliński, W domu Mistrza, 2)
  6. Duchowy wymiar człowieka (Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 6)
  7. Osoba ludzka (Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 8)
  8. Godność człowieka (Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 10)
  9. Prawa człowieka (Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 11)
  10. Sumienie i moralność (Zwoliński, Być dobrym; Zwoliński, Do młodych, 6)
  11. Człowiek wobec zła (Zwoliński, Być dobrym)
  12. Grzech i pokuta (Zwoliński, Być dobrym; Zwoliński, Źródło życia, 11,12)
  13. Drogi fałszywe (Zwoliński, Drogi młodości, 8)
  14. Pornografia, alkoholizm, narkomania
  15. List Apostolski Ojca Św. Jana Pawła II „Do młodych całego świata” z okazji międzynarodowego roku młodzieży’85
  16. Chrystus rozmawia z młodymi (Zwoliński, Do młodych, 2)
  17. Młodość jest szczególnym bogactwem (Zwoliński, Do młodych, 3)
  18. Projekt życia a powołanie chrześcijańskie (Zwoliński, Do młodych, 9)
  19. Talenty i zadania (Zwoliński, Do młodych, 12)
  20. Samowychowanie a zagrożenia (Zwoliński, Do młodych, 13)
  21. Postawa na modlitwie (Zwoliński, Na modlitwie, 13)
  22. Rozmyślanie (Zwoliński, Na modlitwie, 15)

 

Tematy uzupełniające:

  1. Powołanie (Zwoliński, W kierunku domu, 2)
  2. Szatan (Zwoliński, Być dobrym; Zwoliński, Zakryłeś te rzeczy, 7)
  3. Grzech pierworodny (Zwoliński, Zakryłeś te rzeczy, 9)
  4. Drogi młodości – drogi odejścia (Zwoliński, Drogi młodości, 7)
  5. Młodość jako „wzrasatnie” (Zwoliński, Do młodych, 14)
  6. Trudności w modlitwie (Zwoliński, Na modlitwie, 12)
  7. Walka na modlitwie (Zwoliński, Na modlitwie, 18)
  8. Pytanie o żywot wieczny (Zwoliński, Do młodych, 5)

 

IV rok formacji

JUNIOR

 

Hasło:

„Ja i Ty”

Wstęp

Człowiek w pełni realizuje siebie we wspólnocie z innymi ludźmi. Jako stworzony na obraz i podobieństwo Boże, zdolny jest do miłości, która nadaje sens życiu. Kontynuacją poprzedniego roku formacji – odkrywania siebie, jest odkrycie, że obok mnie są tacy sami ludzie, jak ja. Mają te same pragnienia, tak samo cierpią i radują się. Tak samo jak ja potrzebują miłości i szukają jej. Skoro ja potrzebuję drugiego człowieka to i sam jestem innym potrzebny. Człowiek, skażony grzechem nie zawsze zauważa tę prawidłowość. Nieraz egoizm bierze górę. Dlatego Bóg ukazuje, na czym polega miłość dając ludziom przykazania. Jezus zaś głosi swoistą konstytucję Królestwa Bożego opartego na miłości w 8 błogosławieństwach. Stanowią one osnowę całego roku formacji.

Wiek życia juniorów też podsuwa zakres tematyczny tego roku. Jest to czas budzenia się uczuć, ale już tych trwałych, które mogą zaważyć na całym dalszym życiu. Nie zawsze łączy się to z planami założenia rodziny, ale do tego prowadzi bardziej lub mniej bezpośrednio. Jednocześnie młody człowiek odczuwa napięcie między własnym „ego” i wszystkim, co się z tym wiąże a powołaniem do miłości bezinteresownej, do pielęgnowania najwyższych ideałów. Cóż więc robić? Czy zamknąć się w ciasnym kręgu własnej ograniczoności a do drugiego człowieka zwracać się tylko po to, by coś od niego „wziąć”, czy  może raczej przyjąć postawę otwartą na dar, jakim jest drugi człowiek, tego człowieka poznać, zaakceptować i służyć mu bezinteresownie.

KSM stara się pomóc w dokonaniu właściwego wyboru. Dlatego też dobór i realizacja tematów wychodzi naprzeciw potrzebie miłości i bezinteresownej służby. Zastępowy ma być wzorem takiej postawy. Ukazuje, że przykazania Boże i 8 błogosławieństw są możliwe do zrealizowania a miejscem ich realizacji jest m.in. nasze Stowarzyszenie. Tematy o KSM-ie są tak dobrane, by ukazywały, że Stowarzyszenie daje szansę młodym przełamania egoizmu i otwarcia się na drugiego człowieka.

 

KSM – tematy obowiązkowe:

  1. Rola i miejsce stowarzyszeń katolickich w życiu i posłannictwie Kościoła
  2. Potrzeba organizacji katolickich dziś
  3. Teologiczne podstawy duchowości KSM
  4. Modlę się z oddziałem i za oddział KSM
  5. Znaczenie cotygodniowego spotkania formacyjnego zastępu
  6. IV zasada KSM – Szanuj swą godność, bądź prawy i czysty
  7. VI zasada KSM – Szerz chrześcijańską kulturę życia. Bądź uprzejmy, koleżeński, pomagaj chętnie bliźnim.
  8. VII zasada KSM – Obowiązki spełniaj sumiennie, bądź karny i posłuszny
  9. IX zasada KSM – Bądź gospodarny, oszczędny, cudze dobro szanuj
  10. Znaczenie składki członkowskiej
  11. Rola księdza asystenta w KSM-ie

 

Tematy zalecane:

  1. Potrzebuję człowieka (Zwoliński, W kierunku domu, 4)
  2. Przyjaźń
  3. Imię miłości (Zwoliński, W kierunku domu, 5)
  4. Dar z siebie (Zwoliński, Posyłam was, 3)
  5. Dekalog (Zwoliński, Być dobrym)
  6. Inni bogowie – I przykazanie (Zwoliński, Być dobrym)
  7. Imię Boże – II przykazanie (Zwoliński, Być dobrym)
  8. Święcić – III przykazanie (Zwoliński, Być dobrym)
  9. Rodzice – IV przykazanie (Zwoliński, Być dobrym)
  10. Życie – V przykazanie (Zwoliński, Być dobrym)
  11. Kochać – VI przykazanie (Zwoliński, Być dobrym)
  12. Kłopoty z przykazaniem VI (Zwoliński, W kierunku domu, 8)
  13. Dlaczego nie przed ślubem (Zwoliński, W kierunku domu, 11)
  14. Własność – VII przykazanie (Zwoliński, Być dobrym)
  15. Prawda – VIII przykazanie (Zwoliński, Być dobrym)
  16. Kobieta – IX przykazanie (Zwoliński, Być dobrym)
  17. Bogactwo – X przykazanie (Zwoliński, Być dobrym)
  18. Miłość bliźniego a miłość samego siebie (Zwoliński, Być dobrym)
  19. 8 błogosławieństw: smutny (Zwoliński, Posyłam was, 13)
  20. 8 błogosławieństw: cichy (Zwoliński, Posyłam was, 14)
  21. 8 błogosławieństw: miłosierny (Zwoliński, Posyłam was, 16)
  22. 8 błogosławieństw: czysty (Zwoliński, Posyłam was, 17)
  23. Świętość – cel chrześcijanina (Materiały formacyjne KSM, Pelplin)

 

 

Tematy uzupełniające:

  1. Żywa ikona – świadectwo chrześcijanina wobec bliźniego (Zwoliński, W domu Mistrza, 1)
  2. Przekroczyć próg (Zwoliński, W domu Mistrza, 3)
  3. Jezus mieszka obok – w bliźnim (Zwoliński, W domu Mistrza, 4)
  4. Jezus mieszka pośród ludzi (Zwoliński, W domu Mistrza, 5)
  5. Drogi młodości – drogi krzyżowe (Zwoliński, Drogi młodości, 1)
  6. Drogi młodości – drogi samotne (Zwoliński, Drogi młodości, 6)
  7. „Odpuść nam nasze winy, jako i my...” (Zwoliński, Na modlitwie, 26,27)
  8. Eutanazja
  9. Współczesne eksperymenty medyczne
  10. Być bliżej (Zwoliński, W kierunku domu, 7)

 

 

V rok formacji

CZŁONKOWIE ZWYCZAJNI

 

Hasło:

„Ja i My – Rodzina”

 

Wstęp

            Członkowie zwyczajni, czyli mający ukończone 18 lat, podejmują dalszy wachlarz zagadnień. Przeszli drogę spotkania z Jezusem i Kościołem, starali się poznać i kształtować siebie w szkole Jezusa, poznali, czym jest miłość bliźniego. Czas więc podjąć zagadnienia społeczne. Dojrzałość społeczna przejawia się w tym, że dorosły, choć młody jeszcze człowiek podejmuje decyzję założenia rodziny, służy Ojczyźnie a nawet zajmuje się problematyką globalną. Trzy lata formacji członka zwyczajnego, które proponuje ten program, wypełnione są tematyką społeczną w ujęciu katolickim, tematyką nie znaną szerszym kręgom katolików świeckich, choć jest to ich domeną. Zagadnienia te przeciętny człowiek poznaje z telewizji, która raczej zniekształca ich obraz. Tym bardziej KSM musi te zagadnienia ustawiać prawidłowo.

            Tematy dotyczące KSM-u wprzęgnięte są w tematykę haseł poszczególnych lat. Mają dać w miarę już całościową wizję Stowarzyszenia oraz pomóc w przygotowaniu się do pełnienia różnych funkcji w ramach organizacji. Członek zwyczajny niejednokrotnie, będąc do tej pory raczej „formowany”, sam staje się podmiotem formacji w odniesieniu do młodszych druhów, którzy wstępują do KSM-u. Ma więc nadal dbać o własny rozwój, ale podejmować w coraz większym zakresie odpowiedzialność za innych.

            Na pewno nie będzie łatwo wprowadzić w życie tematy trzech lat formacyjnych członków zwyczajnych. Należy pamiętać, że będzie to czas matur, zdawania egzaminów na studia, szukania pracy, zakładania rodziny. Wiele osób może właśnie wtedy, gdy najbardziej są potrzebni, odchodzić ze Stowarzyszenia. Potrzebne jest wtedy budzenie ich świadomości, że czas poświęcony na zapoznanie się z tematyką społeczną przyniesie niewątpliwe korzyści dla nich samych i dla tych, których spotkają na swej drodze. Konieczne będzie zachęcanie, by podejmowali funkcje w kierownictwie oddziału, zarządzie diecezjalnym, władzach krajowych, by zdobywali kwalifikacje instruktorskie i oczywiście zasilili szeregi Akcji Katolickiej. Gdy chodzi o służbę Ojczyźnie, trzeba, aby nie obawiali się zasiąść w Parlamencie, władzach samorządowych i innych. Tam ich Chrystus powołuje by byli dobrym zaczynem Królestwa Bożego.

 

KSM – tematy obowiązkowe:

  1. KSM – gronem przyjaciół. Budowanie wspólnoty w oddziale.
  2. Zastęp i sekcja  - jak je prowadzić?
  3. Metoda „widzieć – ocenić – działać” jako podstawa prowadzenia spotkań formacyjnych
  4. Metody prowadzenia spotkań formacyjnych
  5. Objawy, przyczyny, rozwiązywanie kryzysów w oddziale
  6. Kronika
  7. Specyfika koła szkolnego KSM
  8. Współpraca z oddziałami i kołami w sąsiednich parafiach, współpraca w Okręgu
  9. Współpraca z Zarządem Diecezjalnym
  10. Analiza przemówienia Jana Pawła II do KSM-owiczów – Watykan, Wielka Sobota, 15.04.1995 r.
  11. Jan Paweł II o KSM-ie (wzmianki przy różnych okazjach)

 

Tematy zalecane:

  1. Małżeństwo (Zwoliński, Źródło życia, 18)
  2. Kochający (Zwoliński, Źródło życia, 19)
  3. W rodzinie (Zwoliński, Posyłam was, 5)
  4. Ku macierzyństwu (Zwoliński, W kierunku domu, 9)
  5. Ku ojcostwu (Zwoliński, W kierunku domu, 10)
  6. Przeszkody do małżeństwa (Zwoliński, W kierunku domu, 12)
  7. Sakrament miłości (Zwoliński, W kierunku domu, 13)
  8. Planowanie rodziny (Zwoliński, W kierunku domu, 14)
  9. Prawo do życia (Zwoliński, W kierunku domu, 15)
  10. Wychowanie (Zwoliński, W kierunku domu, 17)
  11. Wiara w rodzinie (Zwoliński, W kierunku domu, 18)
  12. Trudności rodzinne ((Zwoliński, W kierunku domu, 19)
  13. Konflikt pokoleń w rodzinie
  14. Małżeństwo i rodzina w Katolickiej Nauce Społ. (Zwoliński, Zbiorowy obowiązek 19,20)
  15. Prawa rodziny (Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 21)
  16. Problem antykoncepcji
  17. Naturalne metody planowania rodziny
  18. Modlitwa i rok liturgiczny w rodzinie
  19. Niedziela – Dzień Pański (Materiały formacyjne KSM, Pelplin)
  20. Wychowanie patriotyczne w rodzinie
  21. Pogrzeb chrześcijański (Zwoliński, Źródło życia, 21)

 

Tematy uzupełniające:

„Familiaris consortio”


VI rok formacji

CZŁONKOWIE ZWYCZAJNI

 

Hasło:

„Ja i My – Ojczyzna”

 

KSM – obowiązkowe:

  1. Jak oceniam wpływ KSM-u na życie społeczne w Polsce?
  2. Współpraca KSM z ruchami i stowarzyszeniami katolickimi
  3. ABC redaktora pisma parafialnego (Anna Balon, ABC redaktora pisma parafialnego)
  4. Jak pisać protokoły?
  5. Jak zorganizować np. wieczór patriotyczny
  6. Prowadzenie dokumentacji oddziału KSM
  7. Powstawanie programów formacyjnych i działania
  8. Współpraca KSM z mediami
  9. Praca Komicji Rewizyjnej
  10. Praca Sądu Koleżeńskiego
  11. Gromadzimy biblioteczkę KSM
  12. Gdzie i jak wykonać sztandar i pieczątkę KSM?

 

Tematy zalecane:

  1. Katolicka Nauka Społeczna (Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 2, 3)
  2. Człowiek społeczny (Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 12)
  3. Społeczeństwo (Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 13)
  4. Prawo, poszanowanie prawa (Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 14)
  5. Sprawiedliwość (Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 15)
  6. Zasada dobra wspólnego (Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 16)
  7. Zasada pomocniczości (Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 17)
  8. Zasada solidarności (Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 18)
  9. Naród (Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 22)
  10. Patriotyzm (Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 23)
  11. Państwo (Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 24)
  12. W państwie (Zwoliński, Posyłam was, 7)
  13. W narodzie (Zwoliński, Posyłam was, 6)
  14. Obywatele wobec państwa (Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 25)
  15. Państwo a Kościół, konkordat (Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 26)
  16. Jesteśmy posłani (Zwoliński, Posyłam was, 1)
  17. Świadkowie: Kard. Stefan Wyszyński
  18. Świadkowie: Ks. Jerzy Popiełuszko
  19. Świadkowie: Św. Maksymilian Maria Kolbe

 

 

Tematy uzupełniające:

  1. Czy Kościół politykuje? (Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 4)
  2. Drogi młodości – drogi historii (Zwoliński, Drogi młodości, 3)
  3. Umiłowanie czystości i piękna języka ojczystego
  4. Zachowanie tradycji chrześcijańsko-patriotycznych
  5. Troska o wykształcenie i kulturę osobistą
  6. Pamięć o poległych za Ojczyznę


VII rok formacji

CZŁONKOWIE ZWYCZAJNI

 

Hasło:

„Ja i My – Świat”

 

KSM- tematy obowiązkowe:

  1. Akcja Katolicka i KSM. Działalność w KSM-ie jako przygotowanie do wstąpienia do Akcji Katolickiej dorosłych.
  2. KSM-owicze w partiach politycznych i samorządach
  3. Organizacja wypoczynku dla dzieci i młodzieży
  4. Jak zostać instruktorem KSM?
  5. Jak pomóc innym założyć nowy oddział KSM?
  6. Podstawy prawne KSM
  7. Analiza regulaminów

 

Tematy zalecane:

  1. Ludzkość (Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 27)
  2. Przeludnienie świata? (Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 28)
  3. Pokój (Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 29)
  4. Środki społecznego przekazu (Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 33)
  5. Ekologia (Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 34)
  6. Kultura (Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 35)
  7. Nauczanie społeczne Jana Pawła II (Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 38)
  8. Życie gospodarcze – ekonomia a etyka (Zwoliński, Owoc pracy, 1, 2)
  9. Praca i jej znaczenie (Zwoliński, Owoc pracy, 8, 9)
  10. Obowiązek i prawo do pracy (Zwoliński, Owoc pracy, 10, 11)
  11. Płaca (Zwoliński, Owoc pracy, 12)
  12. Bezrobocie (Zwoliński, Owoc pracy, 13)
  13. Jaka Europa? (Zwoliński, Jaka Europa?)
  14. Przyszłość świata, problem globalizacji (Zwoliński, Owoc pracy, 44)
  15. W świecie (Zwoliński, Posyłam was, 8)
  16. Zadziwić świat (Zwoliński, W domu Mistrza, 8)
  17. Wiara apostoła (Zwoliński, Posyłam was, 9)
  18. Nadzieja apostoła (Zwoliński, Posyłam was, 10)
  19. Miłość apostoła (Zwoliński, Posyłam was, 11)
  20. Opcja preferencyjna na rzecz ubogich i odepchniętych (Materiały formacyjne KSM, Pelplin)
  21. 8 błogosławieństw: ubogi w duchu (Zwoliński, Posyłam was, 12)
  22. 8 błogosławieństw: sprawiedliwy (Zwoliński, Posyłam was, 15)
  23. 8 błogosławieństw: niosący pokój (Zwoliński, Posyłam was, 18)
  24. 8 błogosławieństw: prześladowany (Zwoliński, Posyłam was, 19)

 

 

Tematy uzupełniające:

  1. „Gaudium et spes”
  2. Dialog (Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 31)
  3. Rozwój (Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 32)
  4. Komunizm (Zwoliński, Owoc pracy, 5)
  5. Faszyzm (Zwoliński, Owoc pracy, 6)
  6. Kapitalizm (Zwoliński, Owoc pracy, 7)
  7. Ochrona pracy (Zwoliński, Owoc pracy, 14)
  8. Ubezpieczenia społeczne (Zwoliński, Owoc pracy, 16)
  9. Związki zawodowe (Zwoliński, Owoc pracy, 17)
  10. Strajki (Zwoliński, Owoc pracy, 18)
  11. Przedsiębiorstwo (Zwoliński, Owoc pracy, 91)
  12. Własność prywatna (Zwoliński, Owoc pracy, 20, 21, 22, 23)
  13. Przedsiębiorczość (Zwoliński, Owoc pracy, 24)
  14. Bogactwo, bieda, ubóstwo (Zwoliński, Owoc pracy, 25, 26, 27)
  15. Handel, giełda (Zwoliński, Owoc pracy, 30, 31)
  16. Pieniądz (Zwoliński, Owoc pracy, 32)
  17. Konsumpcja a oszczędzanie (Zwoliński, Owoc pracy, 33,34)
  18. Rolnictwo (Zwoliński, Owoc pracy, 41)
  19. Kościół o gospodarce (Zwoliński, Owoc pracy, 3)
  20. Przemoc, terroryzm (Zwoliński, Zbiorowy obowiązek, 30)

 

 

 

 

 

 

 

 

 

UWAGA:

 

  1. Co roku, w programie formacyjnym, należy uwzględnić

a)     wyznaczone kierunki formacji przez Prezydium Krajowej Rady

b)     kierunki wyznaczone przez Zarządy Diecezjalne

Powyższe wskazania władz Stowarzyszenia są opracowywane w oparciu o:

a)     Orędzia Ojca Świętego skierowane do młodzieży

b)     Program duszpasterski Episkopatu

c)     Program duszpasterski diecezji

  1. W najgłębszej i ciągłej formacji dokonuje Chrystus działający w sakramentach świętych. Stąd należy dbać o comiesięczną spowiedź i pełne uczestniczenie w niedzielnej Mszy św., a także praktykowanie pierwszych piątków miesiąca, ze szczególnym uwzględnieniem pracy nad sobą.
  2. W nawiasach ( przy poszczególnych tematach ) podano propozycję literatury stanowiącej bibliotekę KSM mogącą pomóc w prowadzeniu spotkań.
  3. Bieżące dokumenty Kościoła.
  4. Bieżące wydarzenia związane z życiem Kościoła.

Statut KSM

STATUT KATOLICKIEGO STOWARZYSZENIA MŁODZIEŻY



Rozdział 1: Postanowienia ogólne

§1
Katolickie Stowarzyszenie Młodzieży jest stowarzyszeniem kościelnym, zrzeszającym młodych katolików świeckich, działającym na terenie całej Polski. Stowarzyszenie pozostaje pod zwierzchnim kierownictwem Konferencji Episkopatu Polski, która czuwa nad jego formacją i działalnością przez generalnego asystenta kościelnego. W swoich ideach, zadaniach i sposobach działania jest kontynuatorem Katolickiego Stowarzyszenia Młodzieży Męskiej i Katolickiego Stowarzyszenia Młodzieży Żeńskiej, będących częścią Akcji Katolickiej, działających w Polsce do roku 1953, uwzględniając potrzeby obecnej katolickiej młodzieży polskiej.
 
§2
Podstawowe struktury organizacyjne Stowarzyszenia na terenie kraju są ściśle związane ze strukturami organizacyjnymi Kościoła.
 
§3
Siedzibą Stowarzyszenia jest Warszawa.
 
§4
W diecezjach Stowarzyszenie pozostaje pod zwierzchnim kierownictwem biskupa diecezjalnego, który je powołuje i rozwiązuje oraz czuwa nad formacją i jego działalnością przez diecezjalnego księdza asystenta kościelnego. Siedzibą Stowarzyszenia diecezjalnego jest miasto - siedziba biskupa diecezji.
 
§5
Stowarzyszenie jako całość posiada osobowość prawną kościelną i cywilną. W diecezjach Stowarzyszenie posiada osobowość prawną kościelną i może posiadać osobowość prawną cywilną, o którą występuje w trybie analogicznym jak Stowarzyszenie ogólnopolskie.
 
§6
Katolickie Stowarzyszenie Młodzieży nie podlega prawu o stowarzyszeniach.
 
§7
Podstawowymi ogniwami Stowarzyszenia są Oddziały parafialne oraz równorzędne i współpracujące z nimi Koła Środowiskowe na terenie parafii (np. Koła Szkolne), które powołuje Stowarzyszenie diecezjalne za zgodą księdza proboszcza lub księdza biskupa.
 
§8
W ramach jednego lub kilku dekanatów, prezesi oddziałów parafialnych i kół środowiskowych, w porozumieniu z Zarządem Diecezjalnym Stowarzyszenia, mogą utworzyć okręg celem wzajemnej współpracy i kontaktu.
 
§9
Zarząd Stowarzyszenia stanowi Krajowa Rada Stowarzyszenia, w skład której wchodzą prezesi Zarządów Diecezjalnych i po jednym delegacie Stowarzyszeń Diecezjalnych. W skład rady wchodzi generalny ksiądz asystent, a także asystenci diecezjalni - z kompetencjami jakie daje statut.
 
§10
Z ramienia władzy kościelnej opiekę duchowną nad Stowarzyszeniem sprawują księża asystenci. Czuwają oni nad duchową formacją członków oraz doktrynalną prawowiernością w sprawach wiary i moralności, a także nad zgodnością działalności ze statutem Stowarzyszenia.
  1. Asystenta generalnego, którego proponują diecezjalni księża asystenci, mianuje Konferencja Episkopatu Polski, asystenta diecezjalnego - biskup diecezjalny, asystentem oddziału parafialnego i koła środowiskowego jest ksiądz proboszcz lub wyznaczony przez niego ksiądz wikariusz albo ksiądz katecheta.
  2. Ksiądz asystent w Stowarzyszeniu jest przedstawicielem tej władzy, która go mianowała:
    • ma prawo udziału we wszystkich zebraniach Stowarzyszenia;
    • ma głos decydujący w sprawach wiary i moralności, od którego przysługuje Stowarzyszeniu prawo do odwołania do biskupa diecezjalnego oraz głos doradczy w kwestiach organizacyjnych.
§11
Świętem patronalnym Stowarzyszenia jest uroczystość Chrystusa Króla Wszechświata. Patronami Stowarzyszenia są: św. Stanisław Kostka, bł. Karolina Kózkówna.
 
§12
Godłem Stowarzyszenia jest połączenie Krzyża i Orła Polskiego. Stowarzyszenie używa własnej roty, przyrzeczenia, hymnu, sztandaru, odznaki organizacyjnej, legitymacji członkowskich oraz pieczęci okrągłej i podłużnej z nazwą i adresem.

Rozdział 2: Cel, zadania, środki

§13
Zasadniczym celem Stowarzyszenia jest kształtowanie dojrzałych chrześcijan oraz aktywne uczestnictwo we wspólnocie i misji Kościoła przez szerzenie i upowszechnianie katolickich wartości i zasad we wszystkich dziedzinach życia, zwłaszcza społecznego i kulturalnego.
 
§14
Zadaniem Katolickiego Stowarzyszenia Młodzieży jest w szczególności:
  1. pomoc we wszechstronnym rozwoju młodego człowieka, zwłaszcza stwarzanie atmosfery mobilizującej do pracy nad sobą i do kształtowania osobowości katolika i Polaka;
  2. ubogacenie wiary: szerzenie wiedzy religijnej, prawd wiary, zasad moralnych, rozwijanie praktyk religijnych w życiu osobistym i wspólnotowym, zwłaszcza pełnego uczestniczenia we Mszy św.;
  3. szerzenie nauki społecznej Kościoła oraz wprowadzanie jej w życie; zapoznawanie się na bieżąco z dokumentami Kościoła powszechnego i lokalnego, szczególnie dotyczącymi młodzieży;
  4. organizowanie życia młodzieżowego, możliwie różnych jego dziedzin;
  5. troska o rozwój wiedzy ogólnej, specjalistycznej i kwalifikacji zawodowych;
  6. zapoznawanie się z dorobkiem kultury narodowej i twórcze angażowanie się w rozwój życia kulturalnego, a także dbałość o kulturę osobistą (kulturę bycia, zachowań, życia na co dzień), troska o czystość i piękno otoczenia oraz poszanowanie środowiska naturalnego;
  7. dbanie o rozwój fizyczny (kultura fizyczna, sport, turystyka, kajakarstwo);
  8. organizowanie i troska o odpowiedni poziom życia towarzyskiego, rozrywki, wartościowe wykorzystanie wolnego czasu, ubogacającego wypoczynku, ze szczególnym propagowaniem trzeźwości;
  9. angażowanie w życie rodzinne i przygotowanie do założenia własnej rodziny;
  10. angażowanie w życie Kościoła i Jego misję zwłaszcza apostolską,
  11. angażowanie w życie społeczne: podejmowanie funkcji publicznych, dostrzeganie problemów i zagrożeń społecznych (alkoholizm, nikotynizm, narkomania), uwrażliwianie na potrzeby bliźnich, podejmowanie pracy charytatywnej;
  12. wprowadzanie w życie gospodarcze: wychowanie do uczciwej pracy i odpowiedzialności za jej wykonanie, do sumienności, przedsiębiorczości a także gotowości niesienia pomocy młodzieży bezrobotnej;
  13. wychowanie do miłości Ojczyzny, troski o Naród i Państwo;
  14. otwieranie na kontakty ze światem, zwłaszcza organizacjami i ruchami młodzieżowymi krajowymi i zagranicznymi, które prowadzą działalność zgodną z doktryną Kościoła;
  15. troska o swoich członków i służenie im pomocą w przypadkach losowych.
§15
Zadania, o których mowa w paragrafie 14, Stowarzyszenie realizuje wykorzystując właściwe swemu celowi środki i sposoby działania.
  1. Zasadniczymi środkami są przede wszystkim środki rozwijające życie wiary: Słowo Boże, nauka Kościoła, życie sakramentalne, kult Eucharystii, nabożeństwa, dni skupienia, rekolekcje, pielgrzymki, konferencje ascetyczne, dialog ewangeliczny itp.
  2. A nadto:
    • spotkania, zebrania, zjazdy, sympozja, konferencje, prelekcje, pogadanki, dyskusje, kursy, szkolenia;
    • zloty, obozy, rozgrywki i zawody sportowe;
    • poezja, muzyka, śpiew, akademie, wieczornice, przedstawienia, koncerty, konkursy, przeglądy, spotkania ze znaczącymi osobistościami (imprezy kulturalne, religijno - patriotyczne, regionalne, folklorystyczne itp.) video-kino;
    • biblioteki, taśmoteki, videoteki, czytelnie, środki społecznego przekazu, zwiedzanie kraju, zabytków, muzeów, wystaw itp.;
    • działalność gospodarcza zwłaszcza działalność wydawnicza oraz kolportaż prasy i książek katolickich z przeznaczeniem uzyskanych środków na cele statutowe;
    • katolickie domy Stowarzyszenia, sale zebrań, świetlice, ogniska, domy rekolekcyjne, schroniska, obiekty sportowe;
    • symbole organizacyjne.

Rozdział 3: Członkowie Stowarzyszenia, ich prawa i obowiązki

§16
Stowarzyszenie zrzesza młodzież katolicką; nie wyklucza młodzieży, która równocześnie należy do innych organizacji, stowarzyszeń czy też ruchów katolickich (kan 307 par. 2)
 
§17
Członkiem zwyczajnym Stowarzyszenia może być każdy, między 18 a 30 rokiem życia, kto był członkiem juniorem lub odbył półroczny staż kandydacki i pragnie pełnić postanowienia niniejszego statutu. W szczególnych przypadkach władze Stowarzyszenia mogą skrócić okres stażu kandydackiego. Członkowie założyciele Stowarzyszenia, w tym oddziałów i kół nabywają członkostwo zwyczajne bez stażu kandydackiego, winni jednak odbyć odpowiednie szkolenie organizacyjne.
 
§18
Członkiem juniorem Stowarzyszenia może być każdy, kto ukończył 16 lat, odbył co najmniej półroczny staż kandydacki i pragnie pełnić postanowienia niniejszego statutu.
 
§19
Kandydatem może być każdy, kto ukończył 14 rok życia i pragnie realizować cele statutu.
 
§20
Członkowie zwyczajni i juniorzy mają prawo:
  1. korzystać z czynnego i biernego prawa wyborczego z tym, że funkcje prezesa i skarbnika winni pełnić członkowie zwyczajni, którzy posiadają zdolność do czynności prawnych. W przypadku braku takich osób, co może zaistnieć w szkolnych kołach Stowarzyszenia, odpowiedzialność prawna spoczywa na opiekunie;
  2. uczestniczyć w życiu i działalności Stowarzyszenia oraz wpływać na jego kształt;
  3. korzystać z pomocy, urządzeń i obiektów Stowarzyszenia;
  4. poręczać za kandydatów na członków Stowarzyszenia;
  5. posiadać legitymację i odznakę Stowarzyszenia.
§21
Członkowie zwyczajni i juniorzy mają obowiązek:
  1. dążyć do urzeczywistnienia w sobie w pełni życia chrześcijańskiego i starać się o rozwój ducha apostolskiego;
  2. dbać o dobre imię Kościoła, Ojczyzny i Stowarzyszenia;
  3. wypełniać cele i zadania statutu oraz postanowienia regulaminów, a także decyzje władz Stowarzyszenia, a nadto troszczyć się o jego rozwój;
  4. płacić składki członkowskie; kierownictwo oddziału (koła) może zamienić składki na inne równoważne świadczenia obowiązkowe;
  5. wykonywać prace na rzecz Stowarzyszenia.
§22
Kandydaci mają te same prawa i obowiązki, co członkowie zwyczajni i juniorzy, z wyjątkiem prawa jakie określa statut w paragrafie 20 pkt. 1, 4 i 5.
 
§23
Przyjęcia w poczet członków Stowarzyszenia dokonuje Kierownictwo oddziału (koła) na wniosek ubiegającego się, opatrzony poręczeniem dwóch członków Stowarzyszenia. Członkostwo w Stowarzyszeniu rozpoczyna się z chwilą złożenia przyrzeczenia.
 
§24
Przyjęcia w poczet kandydatów dokonuje kierownictwo oddziału (koła) na wniosek ubiegającego się. Kandydat poniżej 16 roku życia winien do wniosku dołączyć zgodę rodziców lub opiekunów prawnych.
 
§25
Członkostwo zwyczajne ustaje przez:
  1. ukończenie 30 roku życia, z wyjątkiem pełniących funkcje we władzach Stowarzyszenia, których członkostwo przedłuża się do końca trwania ich kadencji;
  2. dobrowolne ustąpienie;
  3. skreślenie przez Zarząd Diecezjalny na wniosek Kierownictwa oddziału (koła), który to wniosek winien być oparty na opinii Sądu Koleżeńskiego.
 
§26
Członkostwo juniora ustaje przez:
  1. uzyskanie członkostwa zwyczajnego;
  2. dobrowolne ustąpienie;
  3. skreślenie przez kierownictwo oddziału na wniosek Sądu Koleżeńskiego.
§27
Stowarzyszenie skupia w swoich szeregach także opiekunów kół szkolnych, instruktorów Stowarzyszenia oraz członków seniorów i członków honorowych:
  1. Opiekunem koła szkolnego winien być nauczyciel katolik, wybrany przez młodzież, który jest przedstawicielem koła wobec władz szkolnych i przedstawicielem władz szkolnych wobec koła, i który posiadając głos doradczy opiekuje się kołem zgodnie z niniejszym statutem i obowiązującym prawem.
  2. Instruktorem jest członek zwyczajny lub senior, który po odpowiednim przygotowaniu i mianowaniu przez Prezydium Krajowej Rady posiada prawo prowadzenia szkoleń wewnątrz organizacyjnych.
  3. Członkiem seniorem jest każdy, kto był przynajmniej 2 lata członkiem zwyczajnym, przekroczył 30 rok życia, ale nadal pragnie kontynuować działalność w Stowarzyszeniu - podejmując wszystkie obowiązki. Członek senior posiada wszystkie prawa członka zwyczajnego oprócz prawa wyborczego;
  4. Członkiem honorowym może być osoba fizyczna lub prawna, która decyzją władz Stowarzyszenia taki tytuł otrzymała za znaczące usługi dla Stowarzyszenia.

Rozdział 4: Władze Stowarzyszenia i ich funkcjonowanie

§28
Najwyższym organem Stowarzyszenia jest Krajowa Rada Stowarzyszenia - określona w paragrafie 9 statutu - która zbiera się co najmniej raz w roku. Do zadań rady należy w szczególności:
  1. koordynowanie działań na szczeblu ogólnopolskim;
  2. planowanie kierunków formacji Stowarzyszenia;
  3. opracowywanie i wydawanie materiałów formacyjnych Stowarzyszenia
  4. przedstawianie działań wymagających uzgodnień na szczeblu wszystkich diecezji;
  5. podejmowanie uchwał wiążących całe Stowarzyszenie; uchwały zapadają względną większością głosów obecnych członków rady i w obecności asystenta generalnego;
  6. proponowanie ewentualnych zmian statutu, przy zachowaniu zasad, o których mowa w paragrafie 48.
§29
Rada wybiera ze swego grona raz na 2 lata:
  1. Prezydium Rady;
  2. trzyosobową komisję rewizyjną.
§30
Prezydium Rady stanowią: przewodniczący oraz dwóch jego zastępców, sekretarz i skarbnik, a nadto generalny asystent.
 
§31
Do zadań Prezydium Rady należy:
  1. realizacja bieżących celów Rady;
  2. wykonywanie postanowień Rady;
  3. zwoływanie Rady;
  4. reprezentowanie Stowarzyszenia w kontaktach na szczeblu krajowym i zagranicznym.
§32
Komisja rewizyjna na pierwszym swym spotkaniu wybiera przewodniczącego i zastępcę. Zadaniem komisji jest:
  1. czuwanie nad działalnością statutową Stowarzyszenia;
  2. kontrola działalności finansowej;
  3. składanie sprawozdań ze swej działalności wobec Krajowej Rady Stowarzyszenia;
  4. występowanie z wnioskiem do Prezydium Rady o nadzwyczajne zwołanie Krajowej Rady Stowarzyszenia.
§33
Najwyższą władzą Stowarzyszenia w diecezji jest Zjazd Diecezjalny Stowarzyszenia. Uczestniczą w nim z urzędu prezesi oddziałów parafialnych i kół środowiskowych, księża asystenci, oraz - z wyboru - po jednym delegacie wybranym podczas zebrań oddziałów lub kół Stowarzyszenia.
 
§34
Zjazd diecezjalny odbywa się przynajmniej raz w roku. Do zadań Zjazdu należy w szczególności:
  1. wybór diecezjalnego Zarządu Stowarzyszenia na 2 lata, z tym, że biskup diecezjalny mianuje prezesa Zarządu spośród trzech kandydatów wybranych przez Zjazd i przedstawionych przez asystenta diecezjalnego. Z dwóch pozostałych nowo mianowany prezes wybiera swego zastępcę, a drugi zostaje członkiem Zarządu i delegatem do Krajowej Rady;
  2. wybór 3-osobowej Diecezjalnej Komisji Rewizyjnej na 2 lata;
  3. opracowywanie założeń programowych pracy Stowarzyszenia w diecezji.
§35
Zarząd diecezjalny Stowarzyszenia tworzą: prezes i jego zastępca, sekretarz i jego zastępca, skarbnik, dwóch członków oraz ksiądz asystent delegowany przez biskupa diecezjalnego.
 
§36
Zarząd diecezjalny wypełnia następujące zadania statutowe:
  1. kieruje Stowarzyszeniem w diecezji;
  2. opracowuje własne roczne programy formacyjne i działania w oparciu o wskazania Krajowej Rady, uwzględniające potrzeby miejscowe, a dla oddziałów (kół) propozycje rocznych programów, wymienione programy przedstawia biskupowi i z ich realizacji przedkłada roczne sprawozdania;
  3. organizuje działania Stowarzyszenia o charakterze diecezjalnym oraz inspiruje i koordynuje działania oddziałów (kół);
  4. reprezentuje Stowarzyszenie wobec innych osób fizycznych i prawnych;
  5. rozstrzyga spory wynikłe w oddziałach parafialnych (kołach).
§37
Diecezjalna komisja rewizyjna dokonuje raz w roku przeglądu działalności finansowej i statutowej Stowarzyszenia w diecezji i weryfikuje sprawozdania parafialnych komisji rewizyjnych.
 
§38
Organem pośrednim między władzami Stowarzyszenia diecezjalnego, a władzami parafialnymi oddziałów (kół) jest Rada Okręgu, która powołuje trzyosobowe prezydium do załatwiania spraw bieżących.
 
§39
Najwyższą władzą w oddziale (kole) jest Walne Zebranie członków odbywające się raz w roku. Uczestniczą w nim członkowie zwyczajni i juniorzy (par 7). Walne Zebranie Oddziału (Koła):
  1. wybiera Kierownictwo oddziału (koła), Komisję Rewizyjną i Sąd Koleżeński na okres 2 lat;
  2. ustala koncepcję rocznego programu pracy oddziału, uwzględniając propozycje programów diecezjalnych;
  3. ocenia realizację zadań statutowych oraz realizację rocznych programów własnych i diecezjalnych;
  4. udziela absolutorium kierownictwu.
§40
Parafialne kierownictwo oddziału (koła) stanowią:
  1. prezes i jego zastępca, sekretarz i jego zastępca, skarbnik oraz ksiądz asystent;
  2. zebrania kierownictwa odbywają się raz w miesiącu.
§41
Kierownictwo oddziału (koła):
  1. kieruje działalnością oddziału włączając go w życie parafii, a w przypadku koła, włączając je w życie szkoły lub innego właściwego sobie środowiska;
  2. ustala roczne programy formacyjne oraz opracowuje roczne programy działania w oparciu o propozycje Zarządu Diecezjalnego i koncepcje Walnego Zebrania, uwzględniając konkretne potrzeby i realne możliwości oddziału (koła) np. personalne, gospodarcze, wymienione programy przedstawia Zarządowi Diecezjalnemu i daje mu z ich realizacji roczne sprawozdania;
  3. inspiruje członków do podejmowania działań, powołuje sekcje i zastępy, wyznacza zastępowych i kierowników sekcji;
  4. przyjmuje sprawozdania od kierowników sekcji i zastępowych;
  5. zwołuje raz w miesiącu zebrania zwyczajne i nadzwyczajne - w razie potrzeby; w zebraniach uczestniczą wszyscy członkowie oddziału (koła);
  6. reprezentuje oddział (koło) wobec zarządu diecezjalnego oraz wobec innych osób fizycznych i prawnych;
  7. nawiązuje współpracę z innymi oddziałami (kołami) w okręgu.
§42
Powołana 3 osobowa Komisja Rewizyjna dokonuje przeglądu działalności finansowej i statutowej oddziału (koła) i przedkłada sprawozdania do weryfikacji diecezjalnej Komisji Rewizyjnej.
 
§43
Sąd koleżeński:
    • rozstrzyga sprawy sporne pomiędzy członkami oddziału;
    • wnosi o udzielenie nagany, zawieszenie w prawach lub usunięcie ze Stowarzyszenia członków, którzy naruszyli statut, szczególnie dobre imię Kościoła, Ojczyzny lub Stowarzyszenia;
    • od decyzji sądu koleżeńskiego można się odwołać do Zarządu Diecezjalnego.
  1. Kryterium działań sądu koleżeńskiego jest troska m. in. o poziom życia kulturalnego i etycznego członków Stowarzyszenia.
§44
Wewnątrz oddziału (koła) winny być zorganizowane zastępy i sekcje.
  1. Zastępy jako środowiska życia wspólnotowego są powoływane celem prowadzenia pracy formacyjnej między innymi podczas cotygodniowych spotkań. Tworzy je zastępowy i najwyżej 3-9 członków. Zastępowy prowadzi formację zastępu.
  2. Sekcje są powoływane dla realizacji specjalnych celów w zależności od potrzeb środowiska (np. sekcja liturgiczna, kulturalna, kursów, sportowa, świetlicowa, turystyczna).

Rozdział 5: Majątek Stowarzyszenia

§45
Stowarzyszenie oraz jego oddziały mają prawo posiadania, nabywania i zbywania majątku ruchomego i nieruchomego, praw rzeczowych, otwierania kont bankowych. Stowarzyszenie szczebla wyższego nie odpowiada za zobowiązania finansowe szczebla niższego, jeżeli jednostka ta posiada osobowość prawną cywilną.
 
§46
Majątek Stowarzyszenia.
 
  1. Fundusz na realizację celów statutowych Stowarzyszenia stanowią:
    • składki członkowskie i inne zobowiązania członków;
    • spadki, darowizny;
    • dochody z działalności gospodarczej i wydawniczej;
    • dochody z majątku ruchomego i nieruchomego;
    • subwencje pochodzące od podmiotów gospodarczych;
    • dotacje.
  2. W sprawach finansowych Stowarzyszenie reprezentują oraz są zdolni do zaciągania zobowiązań majątkowych i odpowiadają za decyzje finansowe na szczeblu krajowym - przewodniczący prezydium lub zastępca i skarbnik, na szczeblu diecezjalnym i parafialnym - prezes lub zastępca i skarbnik.
  3. Do obowiązków skarbnika Stowarzyszenia - na każdym szczeblu - należy:
    • prowadzenie ksiąg dochodów i wydatków;
    • czuwanie nad prawidłowością rozporządzeń majątkowych, za co osobiście odpowiada.

Rozdział 6: Przepisy końcowe

§47
Statut nadaje Stowarzyszeniu i wprowadza w nim zmiany i uzupełnienia Konferencja Episkopatu Polski. Projekt zmian i uzupełnień w Statucie uchwalony przez Zebranie Krajowej Rady Stowarzyszenia większością obecnych jej członków z udziałem generalnego asystenta, przedstawia konferencji Episkopatu Polski generalny asystent.
 
§48
Statut obowiązuje całe Stowarzyszenie i wszystkich jego członków.
 
§49
Rozwiązanie Stowarzyszenia diecezjalnego - przy uwzględnieniu paragrafu 4 niniejszego statutu - może nastąpić uchwałą diecezjalnego Zjazdu Stowarzyszenia, większością 2/3 głosów, przy obecności co najmniej 1/2 delegatów.
 
§50
Oddziały (koła) Stowarzyszenia mogą być rozwiązane - przy uwzględnieniu paragrafów 4 i 7 niniejszego statutu - przez Zarząd Diecezjalny, na wniosek Walnego Zebrania oddziału (koła).
 
§51
Likwidację majątku Stowarzyszenia przeprowadza ostatni Zarząd lub likwidator wyznaczony przez władzę kościelną, która Stowarzyszenie erygowała. Majątek likwidowanego Stowarzyszenia przechodzi na własność kościelnej osoby prawnej, która Stowarzyszenie powołała, a w przypadku likwidacji oddziałów parafialnych - na rzecz parafii. Majątek likwidowanych kół szkolnych przechodzi na własność szkoły.

 

Katolickie Stowarzyszenie Młodzieży - charakterystyka

Czym jest KSM?

Katolickie Stowarzyszenie Młodzieży jest stowarzyszeniem kościelnym, zrzeszającym młodych katolików świeckich, działającym na terenie całej Polski. Stowarzyszenie pozostaje pod zwierzchnim kierownictwem Konferencji Episkopatu Polski, która czuwa nad jego formacją i działalnością przez generalnego asystenta kościelnego. W swoich ideach, zadaniach i sposobach działania jest kontynuatorem Katolickiego Stowarzyszenia Młodzieży Męskiej i Katolickiego Stowarzyszenia Młodzieży Żeńskiej, będących częścią Akcji Katolickiej, działających w Polsce do roku 1953, uwzględniając potrzeby obecnej katolickiej młodzieży polskiej. (statut: rozdz. 1; par. 1)


Jakie są cele Stowarzyszenia?

Zadaniem Katolickiego Stowarzyszenia Młodzieży jest w szczególności:
  1. pomoc we wszechstronnym rozwoju młodego człowieka, zwłaszcza stwarzanie atmosfery mobilizującej do pracy nad sobą i do kształtowania osobowości katolika i Polaka;
  2. ubogacenie wiary: szerzenie wiedzy religijnej, prawd wiary, zasad moralnych, rozwijanie praktyk religijnych w życiu osobistym i wspólnotowym, zwłaszcza pełnego uczestniczenia we Mszy św.;
  3. szerzenie nauki społecznej Kościoła oraz wprowadzanie jej w życie; zapoznawanie się na bieżąco z dokumentami Kościoła powszechnego i lokalnego, szczególnie dotyczącymi młodzieży;
  4. organizowanie życia młodzieżowego, możliwie różnych jego dziedzin;
  5. troska o rozwój wiedzy ogólnej, specjalistycznej i kwalifikacji zawodowych;
  6. zapoznawanie się z dorobkiem kultury narodowej i twórcze angażowanie się w rozwój życia kulturalnego, a także dbałość o kulturę osobistą (kulturę bycia, zachowań, życia na co dzień), troska o czystość i piękno otoczenia oraz poszanowanie środowiska naturalnego;
  7. dbanie o rozwój fizyczny (kultura fizyczna, sport, turystyka, kajakarstwo);
  8. organizowanie i troska o odpowiedni poziom życia towarzyskiego, rozrywki, wartościowe wykorzystanie wolnego czasu, ubogacającego wypoczynku, ze szczególnym propagowaniem trzeźwości;
  9. angażowanie w życie rodzinne i przygotowanie do założenia własnej rodziny;
  10. angażowanie w życie Kościoła i Jego misję zwłaszcza apostolską,
  11. angażowanie w życie społeczne: podejmowanie funkcji publicznych, dostrzeganie problemów i zagrożeń społecznych (alkoholizm, nikotynizm, narkomania), uwrażliwianie na potrzeby bliźnich, podejmowanie pracy charytatywnej;
  12. wprowadzanie w życie gospodarcze: wychowanie do uczciwej pracy i odpowiedzialności za jej wykonanie, do sumienności, przedsiębiorczości a także gotowości niesienia pomocy młodzieży bezrobotnej;
  13. wychowanie do miłości Ojczyzny, troski o Naród i Państwo;
  14. otwieranie na kontakty ze światem, zwłaszcza organizacjami i ruchami młodzieżowymi krajowymi i zagranicznymi, które prowadzą działalność zgodną z doktryną Kościoła;
  15. troska o swoich członków i służenie im pomocą w przypadkach losowych.

(statut: rozdz. 2; par. 14)

 

W jaki sposób te cele są realizowane?

Zadania, o których mowa w paragrafie 14, Stowarzyszenie realizuje wykorzystując właściwe swemu celowi środki i sposoby działania.
  1. Zasadniczymi środkami są przede wszystkim środki rozwijające życie wiary: Słowo Boże, nauka Kościoła, życie sakramentalne, kult Eucharystii, nabożeństwa, dni skupienia, rekolekcje, pielgrzymki, konferencje ascetyczne, dialog ewangeliczny itp.
  2. A nadto:
    • spotkania, zebrania, zjazdy, sympozja, konferencje, prelekcje, pogadanki, dyskusje, kursy, szkolenia;
    • zloty, obozy, rozgrywki i zawody sportowe;
    • poezja, muzyka, śpiew, akademie, wieczornice, przedstawienia, koncerty, konkursy, przeglądy, spotkania ze znaczącymi osobistościami (imprezy kulturalne, religijno - patriotyczne, regionalne, folklorystyczne itp.) video-kino;
    • biblioteki, taśmoteki, videoteki, czytelnie, środki społecznego przekazu, zwiedzanie kraju, zabytków, muzeów, wystaw itp.;
    • działalność gospodarcza zwłaszcza działalność wydawnicza oraz kolportaż prasy i książek katolickich z przeznaczeniem uzyskanych środków na cele statutowe;
    • katolickie domy Stowarzyszenia, sale zebrań, świetlice, ogniska, domy rekolekcyjne, schroniska, obiekty sportowe;
    • symbole organizacyjne.                                 (statut: rozdz. 2; par. 15)

 

Jakie są tematy prowadzonych spotkań formacyjnych?

Opis tematów spotkań formacyjnych można znaleźć w programie formacyjnym.

 

Kto ponosi odpowiedzialność za działalność stowarzyszenia?

Na szczeblu krajowym jest to Krajowa Rada Katolickiego Stowarzyszenia Młodzieży (statut: rozdz. 4, par. 28) i Prezydium Krajowej Rady KSM (statut: rozdz. 4; par. 30, 31) jako organ wykonawczy.

Na szczeblu diecezjalnym jest to Zjazd Diecezjalny (statut: rozdz. 4; par. 33, 34) i Zarząd Diecezjalny (statut: rozdz. 4; par. 35, 36).

Na szczeblu kół i oddziałów jest to Walne Zebranie Oddziału/Koła i Kierownictwo poszczególnych oddziałów/kół (statut: rozdz. 4; par. 39-41).

 

Inne informacje można znaleźć w dziale Czym jest KSM albo zadać na forum.